skip to Main Content
Groot kenniscentrum met meer dan 1500 artikelen over gezondheid!

Meditatie en invloed op de hersenen

Op je achterhoofd gevallen?

Grappigerwijs kennen we deze uitdrukking en het geeft aan dat dit niet bevorderlijk is. Het zijn juiste de voorste hersenen die o.a. het werkgeheugen regelen, gebeurtenissen helpen te interpreteren, het relativeert ervaringen en het helpt impulsen af te remmen. Stress kan ervoor zorgen dat de voorste hersenen op non-actief worden gezet en dat in plaats daarvan het achterste deel van de hersenen, het zogeheten ‘reptielenbrein’ actief wordt.

Het reptielenbrein

Dit is een simpel -primitief- werkend brein, wat er niet op ingesteld is met kleine nuance-verschillen om te gaan. De wereld wordt simpel verdeeld, bijvoorbeeld in ‘vrienden en vijanden’, ‘ze zijn voor me of tegen me’.
In tijden van acute levensbedreigende situaties kan het goed zijn dat het reptielenbrein de functie van de voorste hersenen overneemt. Wat moet u doen: vluchten of vechten? En dan is het goed dat het reptielenbrein zich niet bezigt houdt met nuances.
In de gewone dagelijkse omgang met elkaar is dit een belangrijke handicap.

Neuropsycholoog Elbert Geuze toonde in zijn onderzoek aan dat de verschillen in de hersenveranderingen niet aan de gebeurtenissen lagen die de soldaten hadden meegemaakt. Ook al hebben die wel effect op de hersenen en is de kans op een stoornis groter naarmate de gebeurtenissen ernstiger zijn. De soldaten die Elbert Geuze vergeleek soldaten met dezelfde leeftijd, ze dienden in hetzelfde gebied en hadden ongeveer hetzelfde meegemaakt. ‘De verschillen liggen aan de wijze waarop soldaten die gebeurtenissen verwerken’ zegt hij hierover. ‘Mogelijk waren de hersenen al anders, en maakte dat de betrokkenen kwetsbaarder.’

Meditatie in het leger?

Het zou een fascinerende ontwikkeling zijn als het leger meditatie zou aanleren aan zijn soldaten. Naast stressbeheersing en trauma-begeleiding bestaat er de mogelijkheid dat het leger daardoor op een meer emotioneel en mentaal uitgebalanceerde wijze uitvoering kan gaan geven aan zijn defensie-taken. Vredes-interventies zouden mogelijk dan effectiever kunnen zijn.

Het is bewezen dat meditatie juist die gestresste voorste hersenkwab actiever en sterker maakt, waardoor het ‘op een lager pitje zetten’ van het reptielenbrein makkelijker en sneller gerealiseerd kan worden. Wetenschappelijk onderzoek naar de effecten van meditatie bij stressgerelateerde klachten, waaronder PTTS, zijn inmiddels ruim voorhanden en via pub.med op te zoeken.

Meer informatie over de lichamelijke en emotionele effecten van meditatie vindt u elders op de site bij het onderdeel Voeding voor de geest en vervolgens het onderdeel over meditatie.

Literatuur en links:

Bron: Volkskrant 24.10.2006

Elbert Geuze – ‘The war within – neurobiological alterations in post traumatic stress disorder’.
Het onderzoek van Elbert Geuze is uitgevoerd in het Centraal Militair Hospitaal in samenwerking met het UMC Utrecht en is gefinancierd door het ministerie van defensie.

www.pubmed.nl

Privacy instellingen

We gebruiken cookies om ervoor te zorgen dat onze website zo soepel mogelijk draait. In de instellingen kunt u zelf kiezen welke cookies u wilt toestaan of wilt weigeren.

Privacy verklaring | Sluit
Instellingen