skip to Main Content
Kenniscentrum - sinds 2005 - met ruim 2000 artikelen over gezondheid!BEKIJK ALLE ONDERWERPEN

Voedingsvezel geeft minder risico op COPD

Uit een groot Zweeds cohortonderzoek blijkt dat een vezelrijke voeding het risico op COPD bij rokers en ex-rokers vermindert.

Voedingsvezels (prebiotica) zijn heel belangrijk voor de gezondheid. Ze verbeteren de darmfunctie en helpen welvaartsziekten zoals hart- en vaatziekten, metabool syndroom, diabetes mellitus, inflammatoire darmziekten , overgewicht en kanker tegen te gaan. Nu blijkt voldoende vezelinname ook gunstig te werken bij longziekten. [1]

Een lange-termijn hoge vezelinname (≥ 26,5 g voedingsvezel/dag) is geassocieerd met een 30% lager risico op COPD in vergelijking met de personen met een lage vezelinname (< 17,6 g voedingsvezel/dag).

Zweeds cohortonderzoek met voedingsvezel

Voedingsvezel geeft minder risico op COPD

In een groot Zweeds cohortonderzoek onder 35.339 vrouwen werd in 1987 en 1997 de voedingsvezelinname bepaald. Gedurende de follow-up (tussen 2002-2014) ontwikkelden 1.557 personen COPD (chronische obstructieve longziekten).

Rokers en ex-rokers met een lage vezelinname hadden respectievelijk een 33x en 10x hoger risico op COPD in vergelijking met personen die nooit hebben gerookt met een hoge vezelinname. Het onderzoek is gepubliceerd in European Journal of Nutrition.

Gezondheidseffecten voedingsvezels

Voedingsvezels hebben uiteenlopende gezondheidseffecten. Maar aangezien ieder type voedingsvezel specifieke eigenschappen bezit, is het beter de gezondheidseffecten van voedingsvezels niet te generaliseren. Het is belangrijk gevarieerd te eten en daarmee diverse typen voedingsvezels binnen te krijgen.

De aanbevolen hoeveelheid vezels voor volwassenen bedraagt 30-40 gram per dag. Voor kinderen van 1-3 jaar, 4-8 jaar en 9-13 jaar gelden aanbevelingen van respectievelijk 15, 20-25 en 25-30 gram vezels per dag. Uit onderzoek blijkt dat de vezelinname van 90% van de Nederlandse volwassenen en kinderen ontoereikend is.

De totale dagelijkse vezelinname is de optelsom van voedingsvezels en functionele vezels. Voedingsvezels zijn koolhydraatpolymeren, die bestaan uit 10 of meer monomeren (monosachariden). Ze worden niet afgebroken door endogene enzymen in de dunne darm en behoren tot één van de volgende categorieën:

Voedingsvezels: eetbare (niet-verteerbare, niet-opneembare) koolhydraatpolymeren die van nature in plantaardig voedsel voorkomen (volkorengranen, peulvruchten, groenten, fruit, noten, zaden). Deze voedingsvezels zijn bestanddeel van celwand (zoals cellulose, hemicellulose, pectine, lignine, bètaglucanen) of intracellulaire structuren (zoals pectine, resistente zetmeel, gommen, slijmstoffen).

Functionele vezels: eetbare (niet-verteerbare, niet-opneembare) koolhydraatpolymeren, die zijn gewonnen uit plantaardig materiaal (zoals psylliumvezels, cellulose), of synthetische koolhydraatpolymeren (zoals methylcellulose) met wetenschappelijk aangetoonde fysiologische effecten.

Geïsoleerde of synthetische vezels met 3 tot 9 eenheden behoren alleen tot de voedingsvezels als ze aangetoonde fysiologische effecten hebben (zoals inuline, oligofructose, fructo-oligosachariden).

Voedingsvezels worden, afhankelijk van hun mate van wateroplosbaarheid, niet of gedeeltelijk of geheel afgebroken (gefermenteerd) door bacteriën in de dikke darm. Er worden dan korte ketenvetzuren (zoals butyraat, propionaat, acetaat) en gassen zoals kooldioxide, methaan en waterstof worden gevormd.

PrebioticaVoedingsvezel geeft minder risico op COPD

Voedingsvezels die fermenteerbaar zijn, worden prebiotica genoemd.

De volgende effecten van prebiotica worden genoemd :

  • Vermindering van obstipatie (verstopping)
  • Verlagen van de zuurgraad in de darm
  • Herstellen van de samenstelling van het darmmicrobioom na een verstoring
  • Een gunstig effect op het cholesterolgehalte
  • Een vermindering van de kans op dikke darmkanker
  • Effecten op het immuunsysteem
  • Een betere darmflora bij kleine kinderen

Prebiotica onvoldoende bij mensen met inflammatoire darmziekten

Ook is de huidige dagelijkse inname van prebiotische vezels onvoldoende bij mensen met inflammatoire darmziekten zoals colitis ulcerosa en ziekte van Crohn. De onderzoekers van The Queen Elizabeth Hospital in Australië toonden dit aan naar aanleiding van een cross-sectionele studie [11]. Ondanks de potentieel gunstige effecten van prebiotische vezels op het darmmicrobioom, houden veel mensen met inflammatoire darmziekten (IBD) er een vezelarme voeding op na.

Dit heeft te maken met het vezelarme dieetadvies dat patiënten vaak krijgen om hun klachten te verlichten op korte termijn. Het advies wordt helaas vaak niet meer aangepast voor de langere termijn. Dit heeft negatieve gevolgen voor de darmmicrobioomdiversiteit.

Daarnaast leidt meer dan 40% van de IBD-patiënten aan prikkelbare darmsyndroom, met intoleranties voor bepaalde typen vezels. Veel patiënten vermijden FODMAP-’s  zonder professionele begeleiding. Ook eet men vaak vezelarm omdat sommige patiënten vernauwingen in de darm hebben, waarbij een vezelarm dieet het risico op obstructie verkleint.

Voedingsvezel geeft minder risico op COPD

Lees nog meer over vezelsoorten die je gezondheid kunnen verbeteren in de hieronder genoemde artikelen:

Vezels houden de darm gezond (top tien aan essentiële vezels)
Prebiotica maakt darmmicrobioom sterker.
Prebiotica voeding voor de darm

Vezeltypen:

Voedingsvezel geeft minder risico op COPD

Cellulose: groenten 400 gram, fruit 300 gram
Arabinogalactaan: zwarte bonen, bonen, kokosmeel, wortel, tomaat, peer
Mannose: medicinale paddenstoelen; shiitake, maitake, peulvruchten, linzen, Aloë vera sap, kool, broccoli, tomaten, bessen (zwarte, blauwe, rode, kruis- en veenbessen), perziken, appels, sinaasappels, ananas
N-Acetyl-Galactosamine (NAG): medicinale paddenstoelen (shiitake, maitake, etc.), Agar-agar, Kuzuwortel, zeegroenten
Galactose: peulvruchten, bonen (sperziebonen, snijbonen), zuivel (geitenyoghurt, schapenyoghurt), broccoli, spruitjes, avocado, wortel, bloemkool, selderij, tomaat, prei, ui, pastinaak, pompoen, spinazie, biet, aubergine, hazelnoten, gekiemde zaden, zwarte bessen, bosbessen, appel, pruim, abrikoos, banaan, mango, kiwi, peer, dadel, mandarijn, sinaasappel
Inuline: artisjok(harten), asperge, prei, ui, knoflook, witlof, arrowroot, zoete aardappel, aardpeer, cichoreiwortel
Lignanen: peulvruchten, groenten, lijnzaad, hennepzaden pompoenzaad, maanzaad, bessen, haver(zemelen)
Pectine: appel(met schil), pruim, kweepeer
N-acetyl-neuramine-zuur (siaalzuur): eieren, Colostrum ,Wei-eiwit,rauwe melk
Fucose: zeegroenten), zeekraal, lamsoren, zeewier, Japanse bruine algen, zeekraalzilt Oceandesertfood, zeekraalzilt(100% gedroogde zeekraal), salade du pecheur vlokken (Lima), verfijnde mengeling van zeewiervlokken; ingredienten: Zeelatuw (Ulva lactuca), Dulse (Palmaria palmata), Nori (Porphyra umbilicalis). Medicinale paddenstoelen (reiskhi, shiitake, maitake, coriolus vesicolor), zaden
Xylose: erwten, aubergine, okra, broccoli, spinazie, sperziebonen, kool, mais, groene boon, volle hele granen (haver, quinoa, wilde rijst), guave, peren, bramen, frambozen, bessen, Aloë vera, zaden, psyllium (laxerend)
Glucomannan: resistent zetmeel; koude gare biologische aardappelen met schil
N-acetyl glucosamine: garnalen, paddenstoelen( Shiitake), kreeft, chitine (garnalen, insecten)

Referenties

[1] Dietary Fiber Intake and Risk of Chronic Obstructive Pulmonary Disease: A Prospective Cohort Study of Men.
[2] Kaluza J, Harris H, Wallin A, Linden A, Wolk A. Epidemiology. 2018 Mar;29(2):254-260. doi: 10.1097/EDE.0000000000000750. PMID: 28901975. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28901975/
Long-term consumption of fruits and vegetables and risk of chronic obstructive pulmonary disease: a prospective cohort study of women. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30239739/
[3] Kaluza J, Harris HR, Linden A, Wolk A. Int J Epidemiol. 2018 Dec 1;47(6):1897-1909. doi: 10.1093/ije/dyy178. PMID: 30239739
Long-term unprocessed and processed red meat consumption and risk of chronic obstructive pulmonary disease: a prospective cohort study of women.https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/29532164/
[4] Kaluza J, Harris H, Linden A, Wolk A. Eur J Nutr. 2019 Mar;58(2):665-672. doi: 10.1007/s00394-018-1658-5. Epub 2018 Mar 12. PMID: 29532164 Free PMC article.
Diet and obstructive lung diseases.https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/12192737/
[5] Romieu I, Trenga C. Epidemiol Rev. 2001;23(2):268-87. doi: 10.1093/oxfordjournals.epirev.a000806. PMID: 12192737 Review.
Dietary Factors and Risk of Chronic Obstructive Pulmonary Disease: a Systemic Review and Meta-Analysis.
[6] Seyedrezazadeh E, Moghaddam MP, Ansarin K, Asghari Jafarabadi M, Sharifi A, Sharma S,
[7] Kolahdooz F. Tanaffos. 2019 Apr;18(4):294-309.https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32607110/
[8] Jones JM. CODEX-aligned dietary fiber definitions help to bridge the ‘fiber gap’. Nutr J. 2014;13:34.
Institute of Medicine. Dietary Reference Intakes: The Essential Guide to Nutrient Requirements. Washington, DC: The National Academies Press, 2006:110-121.
[9] Slavin J. Fiber and prebiotics: mechanisms and health benefits. Nutrients 2013;5:1417-1435.
[10] Eswaran S et al. Fiber and functional gastrointestinal disorders. Am J Gastroenterol 2013;108:718- 727.
[11] Davis, R., et al. Habitual dietary fibre and prebiotic intake is inadequate in patients with inflammatory bowel disease: findings from a multicentre cross‐sectional study. Journal of Human Nutrition and Dietetics. https://doi.org/10.1111/jhn.12812
https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/jhn.12812

Privacy instellingen

We gebruiken cookies om ervoor te zorgen dat onze website zo soepel mogelijk draait. In de instellingen kunt u zelf kiezen welke cookies u wilt toestaan of wilt weigeren.

Privacy verklaring | Sluit
Instellingen