skip to Main Content
Kenniscentrum - sinds 2005 - met ruim 2000 artikelen over gezondheid!BEKIJK ALLE ONDERWERPEN

Darm-hersen-as en autisme

Ruim 1 procent van de Nederlanders, ongeveer 200.000 mensen, heeft autisme. Autisme kenmerkt zich door problemen in sociale interactie, communicatie, flexibiliteit in denken en handelen en het filteren en integreren van informatie.[1] Omdat de aandoening niet genezen kan worden, richt de behandeling zich op een verbetering van sociaal gedrag en een verhoging van de kwaliteit van leven.

Voedingsinterventies bij autismeDarm-hersen-as en autisme

Op basis van verschillende studies wordt aangenomen dat er bij autisme sprake is van een verstoring in het lichaamseigen antioxidantsysteem en de methylatie in het lichaam; zowel glutathion als S-adenosylmethionine (SAM) zijn significant verlaagd bij mensen met autisme. Daarnaast hebben mensen met autisme vaker last van maagdarmproblemen en er zijn bij deze groep tevens verstoringen in het darmmicrobioom aangetoond. Zowel voedingsinterventies, waaronder een glutenvrij, caseïnevrij en ketogeen dieet, als voedingssuppletie, met bijvoorbeeld probiotica, visolie en vitaminen, worden genoemd als mogelijk effectieve behandelingen. [2]

Een review van Karhu en collega’s gaat in op de rationale achter deze interventies en hun werkzaamheid. Een gecombineerd glutenvrij en caseïnevrij voedingspatroon zou kunnen resulteren in een afname van klachten, mits voldoende lang gevolgd. Probiotica hebben een groot potentieel bij de behandeling, evenals suppletie met visolie.

Bewijs voor het gebruik van vitamine A, B6, magnesium, B12 en foliumzuur is minder sterk, al zijn er indicaties voor de effectiviteit. De auteurs geven aan dat vervolgonderzoek zich met name zou moeten richten op het definiëren van de juiste subgroepen waarvoor een specifieke interventie zinvol kan zijn.

Darm-hersen-as bij autisme

Het autisme-spectrum omvat het autisme in de vroege kinderjaren, het Asperger-syndroom en enkele zeldzame atypische vormen. Een vroegtijdige diagnose kan patiënten helpen, compensatiemechanismen te ontwikkelen, waarmee belemmeringen in de sociale communicatie te lijf gegaan kunnen worden. In een studie met patiënten en gezonde controlepersonen kon een significante correlatie tussen de doorlaatbaarheid van het darmslijmvlies, gemeten door middel van Zonuline in het serum (redactie: zonulin kan ook in ontlasting worden gemeten), en de hoogte van de Autismus Rating Score [6] waargenomen worden.

De integriteit van het darmslijmvlies wordt aanzienlijk door de darmbacteriën beïnvloed. Aldus kan een sterke reductie van boterzuur producerende Darm-hersen-as en autismebacteriën zoals Faecalibacterium prausnitzii tot onvoldoende regeneratie van de colonocyten (wandcellen van de dikke darm) leiden en de doorlaatbaarheid van het darmslijmvlies bevorderen. Een dominantie van de Proteobacteria en in het bijzonder een hogere dichtheid van de soort Sutterella wordt vaak bij autistische patiënten waargenomen.

Autistische kinderen hebben meer endotoxinen (o.a. door productie van Lypopolysacchariden bacterie soorten) in hun darmen dan niet autistische kinderen. Endotoxinen zijn een bacterieel product, die ontstekingen (cytokinen) kunnen veroorzaken. Hoe meer endotoxinen, des te meer laaggradige ontstekingen, des te ernstiger de autistische symptomen. Het is in het bijzonder ook de darmwand van autisten, die permeabel zijn (Intestinale permeabiliteit of lekkende darm syndroom).

Risicoparameters in het darmmicrobioom m.b.t. het autismespectrum zijn:

  • Proteobacteria verhoogd
  • Bacteroidetes spp. verhoogd
  • Desulfovibrio verhoogd
  • Sutterella verhoogd
  • F. prausnitzii verlaagd
  • A. muciniphila verlaagd

Darm-hersen-as en autismeExorfinen

Bij een lekkende darm worden exorfinen doorgelaten en komen in de bloedbaan terecht. Via de bloed-hersenbarrière kunnen de exorfinen in het brein terechtkomen. Daar hechten ze aan de endorfinereceptoren. Zo wordt het beloningssysteem geactiveerd, wat een stimulans vormt om meer exorfinevormende producten te eten, waaronder gluten en zuivelproducten. Chronische blootstelling aan exorfinen leidt tot een reductie van de endorfinereceptoren (endorfineresistentie). De ontregeling binnen dit systeem heeft negatieve gevolgen voor het dopamine-, cortisol-, insuline-, histamine- en immuunsysteem.

De voornaamste klachten van het maag-darmkanaal bij autisten zijn:

  1. Slechte vertering van vet, eiwit en koolhydraten (vooral granen)
  2. Diarree
  3. Obstipatie
  4. Sterk ruikende ontlasting en winden (rottings-metabolieten)
  5. Buikpijn
  6. Boeren
  7. Verhoging IgG, wat wijst op auto-immuniteit in de darmen (voedselintoleranties)

Poeptransplantatie?

Autismespectrumstoornis (ASS) is een ontwikkelingsstoornis waarbij sprake is van beperkingen in sociale interactie, beperkingen in verbale en non-verbale communicatie, en stereotiepe gedragingen en interesses. Hoewel de oorzaak van ASS vaak gezocht wordt in de hersenen, laat een onderzoek van Huang et al. [7-8] zien dat poeptransplantatievan een persoon met ASS kan leiden tot autistische gedragingen in de offspring van gezonde ratten. Het darmmicrobioom bestaat uit een grote diversiteit micro-organismen die in mensen met verscheidene aandoeningen, waaronder ASS, verschilt met dat van gezonde mensen.

Pesticiden verhogen bij kinderen risico op autismeDarm-hersen-as en autisme

Kinderen van wie de moeder voor hun geboorte is blootgesteld aan pesticiden lopen een verhoogde kans op autisme. Dat kan worden afgeleid uit onderzoek in de belangrijkste landbouwregio van de Amerikaanse staat Californië, Central Valley. De conclusies zijn gebaseerd op gegevens (1998-2010) van bijna 3000 personen met autisme, hun geboortegegevens en de geschatte blootstelling aan pesticiden.

Autismespectrumstoornis komt steeds meer voor. Niet alleen omdat artsen de diagnose vaker stellen, maar mogelijk door steeds meer toxische belasting. Diverse onderzoekers hebben al aan de alarmbel getrokken. Steeds meer industriële toxinen komen in beeld als waarschijnlijke oorzaak van ontwikkelingsstoornissen.

Dieet en darmmicrobioom

Maar waarom wachten als we nu al diverse behandelopties hebben. Een gecombineerd gluten- en caseïne- en een IgG (imupro)vrije voedingspatroon plus het op orde brengen van het darmmicrobioom, zou al kunnen resulteren in een afname van klachten, mits voldoende lang gevolgd.

 

Marijke de Waal Malefijt & Marijke Verstege

Darm Microbioom Plus ontlastingtest

Darm-hersen-as en autismeVerkoopprijs (incl. BTW): € 289,95
Koop deze test hier

De microbioom plus ontlastingstest omvat de microbiologische analyse van aërobe en anaerobe sleutelbacteriën, alsook van schimmels en gisten (Candida albicans en Candida spp.), spijsverteringsresiduen en α-1-antitrypsine, calprotectine, galzuren, pancreas-elastase, secretorisch IgA en zonuline in de ontlasting. Verder wordt het menselijke intestinale microbioom bepaald door middel van sequentiebepaling van het genoom van de darmflora.

Het intestinale microbioom, het totaal van alle micro-organismen, die de darm koloniseren, is van vitaal belang voor de menselijke gezondheid. Een dysbiose van het darmmicrobioom wordt – zoals talrijke studies bewijzen – geassocieerd met verschillende ziekten: Autisme, metabool syndroom, diabetes, inflammatoire darmziekten zoals de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa, prikkelbare darmsyndroom, cardiovasculaire ziektes, reumatoïde artritis, evenals neurologische aandoeningen.

Darm-hersen-as en autisme

Zie ook voor lezingen, Webinars, kookcursussen, etc. onze agenda.

Bronnen

[1] Karhu, E., Zukerman, R., Eshraghi, R. S., Mittal, J., Deth, R. C., Castejon, A. M., … & Eshraghi, A. A. (2019). Nutritional interventions for autism spectrum disorder. Nutrition Reviews.
[2] www.fau.edu/education/centersandprograms/card/documents/nutritional-interventions.pdf
[3] Mingyu Xu, Xuefeng Xu, Jijun Li, and Fei Li. Association Between Gut Microbiota and Autism Spectrum Disorder: A Systematic Review and Meta-Analysis.Front Psychiatry. 2019; 10: 473.
[4] Kaisa Hiippala, Veera Kainulainen,Marko Kalliomäki,Perttu Arkkila,and Reetta Satokari1. Mucosal Prevalence and Interactions with the Epithelium Indicate Commensalism of Sutterella spp. Front Microbiol. 2016; 7: 1706.
[5] Darmmicrobioom: invloed op hersenen. www.natuurdietisten.nl/darmmicrobioom-invloed-op-hersenen/
[6] Esnafoglu et al. J Pediatr. 2017 Mei 11
[7] Poeptransplantatie: de toekomst voor het behandelen van Autisme? fse.studenttheses.ub.rug.nl/20738/1/bLST_2019_ZwerverJ.pdf (UMCG/Universiteit Groningen); 31-7-2019
[8] Huang, H., Xu, H., Luo, Q., He, J., Li, M., & Chen, H. et al. (2019). Fecal microbiota transplantation to treat Parkinsonʼs disease with constipation.Medicine,98(26), e16163. doi:10.1097/md.0000000000016163
[9] Microbioom en psychiatrie: autisme als voorbeeldG.M. MARIJNISSEN, R.D. ZWITTINK, E.J. KUIJPER, E.F.VAN FURTH. www.tijdschriftvoorpsychiatrie.nl/assets/articles/62-2020-2-artikel-marijnissen.pdf
[10] Keto-Detox: afvallen en ontgiften: www.natuurdietisten.nl/keto-detox-afvallen-en-ontgiften/
[11] Pesticiden en risico op autisme www.natuurdietisten.nl/pesticiden-en-risico-op-autisme/%5B/vc_column_text%5D%5B/vc_column%5D%5B/vc_row%5D