skip to Main Content
Groot kenniscentrum met meer dan 1500 artikelen over gezondheid!

Deel 4: Exorfines elimineren uit de voeding

Het endorfinesysteem is het snelst werkende anti-stresssysteem van het lichaam. Het wordt ook wel het beloningssysteem genoemd vanwege de invloed op het ervaren van genot en pijn. Dit artikel (deel 4) gaat dieper in op de functies van het endorfinesysteem, (voedings)factoren die het verstoren en (voedings)maatregelen die de balans kunnen herstellen.

Exorfines zijn eiwitachtige stoffen uit de voeding met een morfine-achtige werking. Ze komen voor in melkproducten (casomorfine), glutenhoudende producten (glutenexorfine), spinazie (rubiscolin) en sojaproducten (sojamorfin). Zo komt casomorfine voor in melk en melkproducten van koe, geit, schaap, zoals melk, yoghurt, kaas, boter, room en alle producten die melkbestanddelen bevatten ( brood, crackers, vleeswaren e.d.).

Glutenexorfines komen voor in alle producten gemaakt van tarwe, rogge, haver, gerst, kamut en spelt. Voorbeelden hiervan zijn brood, crackers, pasta, muesli, koekjes, gepaneerde producten en vleeswaren met meel. Het DPP-4 enzym beschermt het endorfinesysteem tegen de schade door exorfines af te breken en onschadelijk te maken. Door een groot aanbod van exorfines (leven op melk en brood) of een tekort aan DPP-4-enzymen (bijvoorbeeld t.g.v. langdurige darmproblemen) kunnen de exorfines hun verstorende werking uitoefenen.

Urinetest: onderzoek op exorfinebelasting

Niet iedereen met een verstoord endorfinesysteem ondervindt gezondheidsproblemen door exorfines in voeding. Mensen die wel te maken hebben met exorfineproblemen hoeven niet op alle exorfines in voeding te reageren. Dat kunnen er ook één of enkele zijn. Om hier meer duidelijkheid over te krijgen is het aan te bevelen een urinetest te doen naar een exorfinebelasting.

Er zijn via particuliere laboratoria in Nederland diverse tests beschikbaar. Sommigen testen alleen op exorfines van melk en gluten, anderen op 12 verschillende soorten exorfines van melk, gluten, spinazie, soja en exorfines van microbiële oorsprong. Een testset is aan te vragen via een hierin gespecialiseerde natuurdiëtist, arts of therapeut.

Afhankelijk van de uitkomst van de urinetest moeten een of meer voedselbestanddelen langere tijd volledig uit de voeding worden gelaten om het endorfinesysteem te laten herstellen. Dit herstel kan wel 1 tot 2 jaar duren afhankelijk van de ernst en de duur van de klachten. Veelal is na 3-4 maanden verbetering merkbaar.

Exorfinevrije voeding

In de eerste 1-4 weken na start van een exorfinevrije voeding kan er beginverergering optreden, gepaard gaande met verschijnselen, zoals vermoeidheid, wisselende stemmingen, somberheid, hyperactiviteit, hoofdpijn en misselijkheid. Meestal verdwijnen deze klachten geleidelijk na 1-4 weken vanzelf wanneer wordt door gegaan met de exorfinevrije voeding.

Deskundig advies en begeleiding

Het is aan te raden om bij het opstellen en volgen van een exorfinevrije voeding advies en begeleiding te vragen aan een hierin gespecialiseerde natuurdiëtist. Hij of zij kan u adviseren hoe u onderliggende endorfine-ontregelende factoren met voeding en suppletie corrigeert. Daarnaast adviseert een natuurdiëtist hoe u op een goede manier alle betrokken exorfines uit de voeding laat, welke gezonde alternatieven er zijn en hoe u de voeding volwaardig houdt.

Het weglaten van melk, gluten en soja is in de praktijk niet zo eenvoudig. Bij het bestuderen van de etiketten blijkt al snel, dat deze bestanddelen wijdverbreid in het dagelijkse eetpatroon voorkomen. De alternatieven voor melk-, soja- en glutenbevattende producten zijn soms lastig te vinden of van discutabele kwaliteit.

Zo is een glutenvrij brood weliswaar vrij van gluten maar dikwijls arm aan vezels en verrijkt met grote hoeveelheden suiker, ongezonde vetten en kunstmatige hulpstoffen. Niet bepaald een motiverende start voor uw endorfinehuishouding én spijsvertering, lever en suikerhuishouding. Dus wilt u een goede start, roep dan de hulp in van een in endorfines en exorfines gespecialiseerde natuurdiëtist.

Alle delen van dit artikel

Regulatie van het endorfinesysteem met voeding (4 delen):
Deel 1: Regulatie van het endorfinesysteem met voeding
Deel 2: Endorfineresistentie met voeding opheffen
Deel 3: Endorfinereceptoren beschermen door voedinginterventies
Deel 4: Exorfines elimineren uit de voeding

Tanja Visser

 

 

 

Tanja Visser, natuurdiëtist (redactie NDN)
www.dieetcare.nl

Exorfinen urinetest

Verkooptest Prijs: € 99,95 (incl. BTW)
Koop de test hier

Laboratoriumanalyse van exorfinen in de urine.

Exorfinen zijn peptiden, die door enzymatische splitsing uit in voedingsmiddelen aanwezige polypeptiden ontstaan. De splitsing kan ontstaan door spijsverteringsenzymen, activiteit van micro-organismen of technische behandeling (koken, bakken). Je kunt ze vinden in bijv. granen, melk, cacao, koffie. Exorfinen werken als opioïden, dat betekent dat ze effectief kunnen zijn bij opioïdereceptoren.
In ons aanbod onderzoeken we echter alleen exorfinen die bij de consumptie van graan of zuivelproducten in de darm kunnen ontstaan.

Exorfinen ontstaan als spijsverteringsproducten uit diverse voedingseiwitten zoals tarwe (gluten), melk (alfa- en bèta caseïne, alfa- en bèta lactalbumine, k-caseïne, lactoferrine) of koffie. De bioactieve sequenties zijn inactief en verborgen binnen de polypeptideketen van het grotere eiwit en worden pas vrijgezet tijdens de vertering. Door hun binding aan receptoren in de darm dragen ze (bij wijze van spreken als voedselhormonen) bij tot de regulatie van de spijsvertering en de lichaamshormonen. Hierdoor hebben ze invloed op de gastro-intestinale motiliteit en somatostatine-afgifte of secretie en ook op de afgifte van andere hormonen (bijv. Insuline), nadat ze als actieve peptiden het intacte darmslijmvlies gepasseerd zijn.

Wanneer exorfinen in het bloed komen is een (negatief) effect, ook op de opiaatreceptoren in de hersenen, denkbaar, zoals door sommige onderzoekers reeds wordt vermoed. O.a. doet men onderzoek bij bepaalde vormen van schizofrenie (model van, een genetisch bepaalde, verhoogde passage van exorfinen door het darmslijmvlies in het bloed en verminderde afbraak in het geval van een enzymdefect) of bij autisten met hun verhoogde peptidurie (verhoogde eiwituitscheiding in de urine).

Literatuur en links:

Referenties: www.exendo.be
1. Victor Brantl et al. Opioid activities of β-casomorphins. Opioid activities of β-casomorphins. Life Sciences, Volume 28, Issue 17, 27 April 1981, Pages 1903–1909
2. H. Teschemacher. Opioid Receptor Ligands Derived from Food Proteins. Current Pharmaceutical Design, 2003, 9, 1331-1344
3. Kaneko K. et al. Orally administered soymorphins, soy-derived opioid peptides suppress feeding and intestinal transit via gut receptor coupled to 5-HT1A, D2 and GABAB systems. Am J Physiol Gastrointest Liver Physiol. 2010 Jul 8.
4. Giuseppe Fanciullia et al. Gluten exorphin B5 stimulates prolactin secretion through opioid receptors located outside the blood-brain barrier. Life Sciences 76 (2005) 1713–1719.
5. Herrera-Marschitz M. et al. Rotational behaviour produced by intranigral injections of bovine and human beta-casomorphins in rats. Psychopharmacology (Berl). 1989;99(3):357-61.
6. Lawrence H. et al. DimericDermorphin Analogues as p-Receptor Probes on Rat Brain membranes. THE JOURNAL OF BIOLOGICAL CHEMISTRY Vol. 264, No. 1, Issue of January 5, pp. 354-362,1989 7. Keith Woodford. Milk Proteins and Human Health:A1 versus A2 Beta-casein. Agriculture and Life Sciences Division, Lincoln University, NZ. An invited plenary paper to the International Diabetes Federation Western PacificCongress, Wellington, 2 April 2008.
8. Bartley J et al. Does milk increase mucus production? Med Hypotheses. 2010 Apr;74(4):732-4. Epub 2009 Nov 25.
9. Philippa Ellwood et al. Do fast foods cause asthma, rhinoconjunctivitis and eczema? Global findings from the International Study of Asthma and Allergies in Childhood (ISAAC) Phase Three. Thorax doi:10.1136/thoraxjnl-2012-202285.
10. Serum activity of dipeptidyl peptidase IV (DPPIV; EC 3.4.14.5) in breast-fed infants with symptoms of allergy.
11. Sun Z. Relation of beta-casomorphin to apnea in sudden infant death syndrome. Peptides. 2003 Jun;24(6):937-43.
12. Cao Y. et al. Isoflavones in urine, saliva, and blood of infants: data from a pilot study on the estrogenic activity of soy formula.J Expo Sci Environ Epidemiol. 2009 Feb;19(2):223-34. doi: 10.1038/jes.2008.44. Epub 2008 Jul 30.
13. Ohinata K. et al. Soymorphins, novel mu opioid peptides derived from soy beta-conglycinin beta-subunit, have anxiolytic activities. nBiosciBiotechnolBiochem. 2007 Oct;71(10):2618-21. Epub 2007 Oct 7.
14. Gonzales KL. Et al. The influences of reproductive status and acute stress on the levels of phosphorylated mu opioid receptor immunoreactivity in rat hippocampus. Front Endocrinol (Lausanne). 2011 Aug 19;2(18). pii: 00018.
15. Bortsov AV. Et al. Mu-Opioid receptor gene A118G polymorphism predicts survival in patients with breast cancer. Anesthesiology. 2012 Apr;116(4):896-902. doi: 10.1097/ALN.0b013e31824b96a1.
16. Ohinata K. et al. Evidence for opioid receptors on cells involved in host defense and theimmune system.BiosciBiotechnolBiochem. 2007 Oct;71(10):2618-21. Epub 2007 Oct 7.
17. Hartrodt B. et al. Synthesis and enzymatic degradation of beta-casomorphin-5. Pharmazie. 1982 Mar;37(3):165-9.
18. Gerhard Püschel et al. Isolation and characterization of Dipeptidyl Peptidase IV from human placenta. European Journal of Biochemistry. – ISSN 0014-2956. – 126 (1982), 2, p. 359-365DOI 10.1111/j.1432-1033.1982.tb06788.x.
19. Pascual I. et al. Effect of divalent cations on the porcine kidney cortex membrane-bound form of dipeptidyl peptidase IV.Int J Biochem Cell Biol. 2011 Mar;43(3):363-71. doi: 10.1016/j.biocel.2010.11.006. Epub 2010 Nov 17.
20. García-Piñeres AJ. Et al. Gene expression patterns induced by HPV-16 L1 virus-like particles in leukocytes from vaccine recipients.J Immunol. 2009 Feb 1;182(3):1706-29.
21. Sorrell JM. Et al. Cytokines and glucocorticoids differentially regulate APN/CD13 and DPPIV/CD26 enzyme activities in cultured human dermal fibroblasts.Arch Dermatol Res. 2003 Aug;295(4):160-8. Epub 2003 Jul 12.
22. (histamine is een Dynorphin/KOR activator dat een DPP-IV remmende werking heeft) Burban A. et al. Histamine potentiates N-methyl-D-aspartate receptors by interacting with an allosteric site distinct from the polyamine binding site.J PharmacolExpTher. 2010 Mar;332(3):912-21. doi:
10.1124/jpet.109.158543. Epub 2009 Dec 15. 23. Stefanović V. et al. Kidney ectopeptidases in gentamicin and mercuric chloride-induced acute renal failure.Cell PhysiolBiochem. 1998;8(5):278-84.
24. Taldone T. et al. Inhibition of dipeptidyl peptidase-IV (DPP-IV) by atorvastatin.Bioorg Med ChemLett. 2008 Jan 15;18(2):479-84. Epub 2007 Dec 3.
25. Al-masri IM. Et al. Inhibition of dipeptidyl peptidase IV (DPP IV) is one of the mechanisms explaining the hypoglycemic effect of berberine.J Enzyme Inhib Med Chem. 2009 Oct;24(5):1061-6. doi: 10.1080/14756360802610761.
26. Gabrilovac J. et al. Dipeptidyl peptidase IV (DPPIV) enzyme activity on immature T-cell line R1.1 is down-regulated by dynorphin-A(1-17) as a non-substrate inhibitor.Life Sci. 2003 May 30;73(2):151-66.
27. Wiley MD. Et al. Kappa-opioid system regulates the long-lasting behavioral adaptations induced by early-life exposure to methylphenidate.Neuropsychopharmacology. 2009 Apr;34(5):1339-50. doi: 10.1038/npp.2008.188. Epub 2008 Oct 15.
28. Vu C. Dang and John T. Williams. Chronic Morphine Treatment Reduces Recovery fromOpioid Desensitization. The Journal of Neuroscience, September 1, 2004• 24(35):7699–7706 • 7699
29. Hernandez MC. Et al. Immunosuppression by morphine is mediated by central pathways.J PharmacolExpTher. 1993 Dec;267(3):1336-41.
30. Kalpna Gupta. Et al. Morphine Stimulates Angiogenesis by Activating Proangiogenic and Survival-promoting Signaling and Promotes Breast Tumor Growth 1. Cancer Res August 1, 2002 62; 4491.
31. Pedro Rada et al. Opioids in the hypothalamus control dopamine and acetylcholinelevels in the nucleus accumbens. Brain Res. 2010 February 2; 1312: 1–9. doi:10.1016/j.brainres.2009.11.055.
32. Chang KJ. Et al. Isolation of a specific mu-opiate receptor peptide, morphiceptin, from an enzymatic digest of milk proteins. J Biol Chem. 1985 Aug 15;260(17):9706-12.
33. Suzuki T; Misawa M. Opioid receptor types and dependence. Nippon YakurigakuZasshi, 1997 Apr, 109:4, 165-74
34. Butelman ER. Et al. Kappa-Opioid receptor agonist-induced prolactin release inprimates is blocked by dopamine D(2)-like receptor agonists.Eur J Pharmacol. 2001 Jul 6;423(2-3):243-9.
35. K. J. Jackson. Et al. Effect of the selective kappa-opioid receptor antagonist JDTic onnicotine antinociception, reward, and withdrawal in the mouse. Psychopharmacology (Berl). 2010 June; 210(2): 285–294. doi:10.1007/s00213-010-1803-1.
36. (NMDA wordt aangestuurd door de KOR receptor) Lehohla M. et al. NMDA receptor function in the prefrontal cortex of a rat modelfor attention-deficit hyperactivity disorder.Metab Brain Dis. 2004 Jun;19(1-2):35-42.
37. Gabrilovac J. et al. Dipeptidyl peptidase IV (DPPIV) enzyme activity on immature T-cell line R1.1 is down-regulated by dynorphin-A(1-17) as a non-substrate inhibitor.Life Sci. 2003 May 30;73(2):151-66.
38. Volterra A. et al. Interaction of beta-casomorphins with multiple opioid receptors: in vitro and in vivo studies in the newborn ratbrain. Brain Res. 1986 Nov;395(1):25-30.
39. Cheol Kyu Hwang. Et al. Evidence of Endogenous Mu Opioid Receptor Regulation byEpigenetic Control of the Promoters. MOLECULAR AND CELLULAR BIOLOGY, July 2007, p. 4720–4736.
40. Laura M. Bohn. Et al. G Protein-Coupled Receptor Kinase/β-ArrestinSystems and Drugs of Abuse. NeuroMolecular Medicine, 2004.
41. Sokolov OY,. Et al. Reactions between beta-casomorphins-7 and 5-HT2-serotonin receptors. Bull ExpBiol Med. 2005 Nov;140(5):582-4.
42. Mary C. Olmstead et al. Mu and Delta Opioid Receptors Oppositely Regulate Motor Impulsivity in the Signaled Nose Poke Task. PLoS ONE. 2009; 4(2): e4410.
43. Hansjorg Teschemacher. Et al. Milk Protein-Derived Opioid Receptor Ligands. Institut fu ¨ r Pharmakologie und Toxikologie, 1997.
44. Kaneko K. et al. Orally administered soymorphins, soy-derived opioid peptides suppress feeding and intestinal transit via gut receptor coupled to 5-HT1A, D2 and GABAB systems. Am J PhysiolGastrointest Liver Physiol. 2010 Jul 8.
45. Fukudome S. et al. Opioid peptides derived from wheat gluten: their isolation and characterization.FEBS Lett. 1992 Jan 13;296(1):107-11.
46. Hirata H. et al. Rubiscolin-6, a delta opioid peptide derived from spinach Rubisco, has anxiolytic effect via activating sigma1 anddopamine D1 receptors.Peptides. 2007 Oct;28(10):1998-2003. Epub 2007 Jul 27.
47. George R. Kracke. Et al. Sugar Solution Analgesia: The Effects of Glucose on Expressed Mu Opioid Receptors. AnesthAnalg 2005;101:64–8
48. SumitaChakrabarti et al. Formation of μ-/κ-opioid receptor heterodimer issex-dependent and mediates female-specific opioid analgesia. ProcNatlAcadSci U S A. 2010 Nov 16;107(46):20115-9. doi: 10.1073/pnas.1009923107. Epub 2010 Nov 1.
49. Rhian M. Evans. Et al. Heterodimerization of ORL1 and Opioid Receptors and Its Consequences for N-typeCalcium Channel Regulation. J Biol Chem. 2010 January 8; 285(2): 1032–1040.
50. Andras Bilkei-Gorzo. Et al. Dynorphins Regulate Fear Memory: from Mice to Men. The Journal of Neuroscience, 4 July 2012, 32(27): 9335-9343; doi: 10.1523/JNEUROSCI.1034-12.2012.
51. Bartley J et al. Does milk increase mucus production? Med Hypotheses. 2010 Apr;74(4):732-4. Epub 2009 Nov 25.
52. Jarmołowska B. et al. Serum activity of dipeptidyl peptidase IV (DPPIV; EC 3.4.14.5) in breast-fed infants with symptoms of allergy.Peptides. 2007 Mar;28(3):678-82. Epub 2007 Jan 3.
53. Jarmołowska B. et al. Do fast foods cause asthma, rhinoconjunctivitis andeczema? Global findings from the International Study of Asthma and Allergies in Childhood (ISAAC) Phase Three. Thorax doi:10.1136/thoraxjnl-2012-202285.
54. Baldock, PA. et al. Endorphins regulate bone homeostasis by actions through dynorphin. Volume 42, Supplement 1 , Pages S43-S44, March 2008.
55. Baldock PA. et al. The endogenous opioid dynorphin is required for normal bone homeostasis in mice.Neuropeptides. 2012 Dec;46(6):383-94. doi: 10.1016/j.npep.2012.08.010. Epub 2012 Oct 9.
56. Heike A Bischoff-Ferrari. Et al. Calcium intake and hip fracture risk in men and women: a metaanalysisof prospective cohort studies and randomized controlled trials. Am J ClinNutr 2007;86:1780–90.
57. Ribeiro SC. Et al. Interface of physical and emotional stressregulation through the endogenous opioid system and mu-opioid receptors.ProgNeuropsychopharmacolBiol Psychiatry. 2005 Dec;29(8):1264-80. Epub 2005 Oct 26.
58. Hoffman L. et al. Low plasma beta-endorphin in post-traumatic stress disorder.Aust N Z J Psychiatry. 1989 Jun;23(2):269-73.
59. Ward GR. Et al. Glucocorticoids plus opioids up-regulate genes that influence neuronalfunction.Cell Mol Neurobiol. 2007 Aug;27(5):651-60.
60. Billert H. et al. Influence of beta-endorphin on the production of reactive oxygen and nitrogenintermediates by rabbit alveolar macrophages.Gen Pharmacol. 1998 Sep;31(3):393-7.
61. Mørch H. et al. Beta-endorphin and the immune system–possible role in autoimmune diseases.Autoimmunity. 1995;21(3):161-71.
62. Jinghua Wang. Et al. Mu-Opioid Receptor Mediates Chronic Restraint Stress-Induced Lymphocyte Apoptosis. J Immunol. 2002 Oct 1;169(7):3630-6.
63. Guang-Ping Xu. Et al. Chronic Morphine Sensitizes the Brain NorepinephrineSystem to Corticotropin-Releasing Factor and Stress. The Journal of Neuroscience, September 22, 2004• 24(38):8193–8197 • 8193.
64. Rachel Y Chong. Et al. The Mu-Opioid Receptor Polymorphism A118G PredictsCortisol Responses to Naloxone and Stress. Neuropsychopharmacology (2006) 31, 204–211.
65. ChristophSchwarzer30 Years of Dynorphins – New Insights on Their Functions in Neuropsychiatric Diseases. PharmacolTher. 2009 September; 123(3): 353–370.
66. Traci A. Czyzyk. Et al. κ-Opioid receptors control the metabolic response to a high-energy diet in mice. FASEB J. 2010 April; 24(4): 1151–1159.
67. Kurek M. et al. A naturally occurring opioid peptide from cow’s milk, beta-casomorphine-7, is a directhistamine releaser in man.1: Int Arch Allergy Immunol. 1992;97(2):115-20.
68. Food Peptides – A New Class of Hormones?JAMA, May 7, 1982—Vol 247, No. 17.
69. Mitsuma T. et al. Beta-casomorphin inhibits thyrotropin secretion in rats.ExpClinEndocrinol. 1984 Dec;84(3):324-30.
70. Z. Y. Ong and B. S. Muhlhausler. Maternal “junk-food” feeding of rat dams alters foodchoices and development of the mesolimbic reward pathway in the offspring. FASEB Journal article fj.10-178392. Published online March 22, 2011.
71. BadreddineBencherif. Et al. Regional .-Opioid Receptor Binding in Insular Cortex Is Decreased in Bulimia Nervosa and Correlates Inversely with Fasting Behavior. J Nucl Med. 2005 Aug;46(8):1349-51.
72. Contet C. et al. Mu opioid receptor – a gateway to drug addiction.Curr Opin Neurobiol. 2004 Jun;14(3):370-8.
73. Julie Le Merrer et al. Reward Processing by the Opioid System in the Brain. Physiol Rev 89: 1379–1412, 2009;doi:10.1152/physrev.00005.2009.
74. Carlo Colantuoni. Et al. Evidence That Intermittent, Excessive Sugar Intake Causes Endogenous Opioid Dependence. Obesity Research Vol. 10 No. 6 June 2002.
75. Kyle S Burger and Eric Stice.Frequent ice cream consumption is associated with reduced striatal response to receipt of an ice cream–based milkshake. Am J ClinNutr April 2012 ajcn.027003.

Privacy instellingen

We gebruiken cookies om ervoor te zorgen dat onze website zo soepel mogelijk draait. In de instellingen kunt u zelf kiezen welke cookies u wilt toestaan of wilt weigeren.

Privacy verklaring | Sluit
Instellingen