Complementaire dierzorg onder druk

In Nederland dreigt de keuzevrijheid van diereigenaren op het gebied van dierzorg steeds verder te worden beperkt. De huidige Wet dieren en de manier waarop deze wordt gehandhaafd, maken het voor veel complementair werkende dierprofessionals vrijwel onmogelijk om hun beroep nog uit te oefenen.

Wetgeving rondom dierzorg is bedoeld om dieren te beschermen en kwaliteit te waarborgen. Dat uitgangspunt wordt breed gedragen, ook door ons als complementair werkende diertherapeuten. Dieren hebben zelf geen stem.

Juist daarom is het logisch dat er duidelijke regels bestaan. In de praktijk zien wij echter dat de interpretatie van de wet steeds strikter wordt, terwijl het wettelijke kader zelf niet is aangepast aan de werkelijkheid van vandaag.

Het gevolg is dat niet alleen wij als professionals worden geraakt, maar ook het recht van diereigenaren om te kiezen voor de vorm van zorg die zij passend vinden voor hun dier.

Wat de wet verstaat onder diergeneeskundig handelen

De Wet dieren hanteert een zeer brede definitie van diergeneeskundig handelen. Daaronder vallen handelingen die gericht zijn op het voorkomen, genezen, verzachten, onderkennen of opheffen van een aandoening, ziekte, ziekteverschijnsel, gebrek, letsel of pijn. Deze handelingen zijn voorbehouden aan dierenartsen, paraveterinairen en dierfysiotherapeuten.

Door deze ruime formulering valt in de praktijk vrijwel iedere vorm van preventieve zorg of klachtgerichte ondersteuning hieronder. Ook wanneer er geen medische diagnose wordt gesteld en geen reguliere behandeling wordt ingezet.

Voor ons als complementair werkende diertherapeuten betekent dit dat wij geen klachten mogen behandelen en geen preventieve zorg mogen leveren.

Juist deze vormen van ondersteuning vormen de kern van ons vak. Vroegtijdig begeleiden, belastbaarheid ondersteunen, terugkerende problemen helpen reguleren. Wanneer dit allemaal niet meer mag, blijft er geen volwaardige beroepsuitoefening over.

Daarnaast mogen termen als klachten, ziekte, behandeling en gezondheid niet worden gebruikt. Ook medische termen en claims zijn niet toegestaan. Wat overblijft, is spreken in algemene woorden over welzijn, vitaliteit, balans en energie.

Wat dit betekent in de praktijk

Wanneer wij alleen nog in algemene termen mogen spreken, verdwijnt de inhoud uit beeld. Een diereigenaar wil weten waarvoor hij bij ons terecht kan, wat wij doen en wat onze toegevoegde waarde is. Als dat niet meer benoemd mag worden, wordt ons vak onduidelijk.

De gevolgen hiervan zijn groot. Casusvoorbeelden mogen niet meer worden gedeeld. Testimonials van diereigenaren zijn niet toegestaan. Een eigenaar mag bijvoorbeeld niet beschrijven dat zijn dier vooruit is gegaan of zich beter voelt na begeleiding, omdat daarmee zichtbaar wordt dat er ondersteuning is geboden bij klachten.

Voor ons wordt transparant werken daardoor vrijwel onmogelijk. Voor diereigenaren wordt het moeilijk om een weloverwogen keuze te maken welke vorm van therapie of begeleiding passend kan zijn voor zijn of haar dier.

Daar komt bij dat de NVWA streng handhaaft op vermeend onrechtmatig diergeneeskundig handelen. Meldingen kunnen eenvoudig worden gedaan, ook anoniem. Websites, teksten en openbare informatie zijn daarbij het meest zichtbaar en eenvoudig te controleren. Dit zorgt voor onzekerheid en terughoudendheid binnen het hele veld.

Voeding als concreet voorbeeld

Voeding is ook voor dieren de basis voor een goede gezondheid. Voeding beïnvloedt belastbaarheid, herstel en veerkracht.

Wanneer wij voeding bewust inzetten om toekomstige problemen te helpen voorkomen, wordt dit gezien als preventieve zorg. Daarmee valt het onder diergeneeskundig handelen. Dit maakt het in de praktijk moeilijk, en soms zelfs onmogelijk, om voeding nog inhoudelijk en gericht in te zetten binnen onze begeleiding van dieren.

Een breed gedragen probleem

Over deze ontwikkelingen heeft de Beroepsvereniging Klassiek Homeopaten voor Dieren (BKHD) een breed gedragen petitie geïnitieerd. Deze petitie richt zich niet alleen op klassieke homeopathie voor dieren, maar op alle vormen van complementaire dierzorg.

Wij werken als complementair dierprofessionals in uiteenlopende disciplines, zoals homeopathie, osteopathie, craniosacraal therapie, fytotherapie, massage, gedragsbegeleiding, voedingsbegeleiding en vachtverzorging. Wij zijn goed opgeleide vakmensen, werken volgens beroepsnormen, scholen ons regelmatig bij en kennen kwaliteitsbewaking binnen onze beroepsverenigingen.

Zolang de wet niet wordt herzien, zullen steeds meer vormen van integratieve dierzorg verdwijnen. Niet vanwege inhoudelijke tekortkomingen, maar omdat ons werk juridisch en praktisch niet meer uitvoerbaar is.

Wat de petitie wil bereiken

Met deze petitie vragen wij de Tweede Kamer en de minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur om de Wet dieren en bijbehorende besluiten te herzien.

Wij vragen om een wettelijk kader waarin complementaire dierzorg erkend en mogelijk wordt gemaakt als aanvulling op diergeneeskundig handelen, met ruimte voor preventie, herstel en verlichting van klachten. Diergeneeskundige zorg door de dierenarts blijft leidend daar waar medische diagnostiek en interventies nodig zijn. Complementaire zorg bestaat ernaast en vormt een waardevolle aanvulling.

Echte zorg voor dieren betekent ook respect voor de keuze van de eigenaar. Laat complementaire dierzorg daarom toegankelijk blijven, als onderdeel van een samenleving waarin dierenwelzijn, vakmanschap en keuzevrijheid centraal staan.

Marielle Rekveld
Praktijk; Het Reckveld 
Klassieke homeopathie & Orthomoleculaire therapie volgens de Klinische Psycho Neuro Immunologie (KPNI) voor mens & dier.

Een uitnodiging

Dieren kunnen niet zelf aangeven welke zorg zij nodig hebben. Die verantwoordelijkheid ligt bij hun eigenaren en zorgverleners. Met deze petitie wordt gevraagd om die verantwoordelijkheid serieus te nemen en om samen te pleiten voor een helder, werkbaar en toekomstbestendig kader voor integratieve dierzorg.
De petitie staat open voor iedereen die dit uitgangspunt onderschrijft. Ongeacht discipline of achtergrond.

Door te tekenen of te delen, draag je bij aan een breder gesprek over hoe we in Nederland omgaan met zorg voor dieren, nu en in de toekomst.

U kunt hier de petitie tekenen.