skip to Main Content
Kenniscentrum - sinds 2005 - met ruim 2000 artikelen over gezondheid!BEKIJK ALLE ONDERWERPEN

Weerbaarheid tegen Corona

Een belangrijk wapen tegen een infectie met het Coronavirus COVID-19 is het vergroten van de kennis over hoe het virus zich verspreidt en gedraagt als het eenmaal het lichaam is binnengedrongen. De kennis hierover is nog pril. Iedere dag worden er nieuwe ontdekkingen gedaan. De laatste tijd zijn er diverse artikelen verschenen over de rol van COVID-M-en furineprotease-remmers, ACE-receptormodulatoren en inflamasoom NLRP3-remmers.
In dit artikel wordt dieper ingegaan op deze remmers en modulatoren om uw weerbaarheid tegen het COVID-19 virus te verhogen.

ACE-2-receptorenWeerbaarheid tegen Corona

Het COVID-19 virus wordt verspreid via druppels die loskomen door niezen, hoesten, praten en ademhalen en via direct contact. Het virus dringt het lichaam binnen via zogenaamde ACE-2-receptoren in vooral de lagere luchtwegen, de longblaasjes. Angiotensine-converterend enzym-2 receptoren komen ook voor op de slijmvliezen van mond, keel, neus en darmen en in de bloedvaten in nieren, hart en slokdarm.

Hierdoor kunnen naast de luchtwegen ook deze lichaamsdelen besmet raken met het virus en schade oplopen. Als het virus eenmaal is aangehecht op de ACE-receptoren, dringt het de cel binnen en vermenigvuldigt het zich. Nieuwe virusdeeltjes verlaten de celwand en infecteren vervolgens andere cellen.

Volgens verschillende onderzoeken hebben mensen met diabetes en metabool syndroom bij besmetting van het virus een hoger risico op ernstige klachten en overlijden. Dit heeft mogelijk te maken met de verhoogde activiteit van het enzym ACE-2 bij deze groep. Het enzym speelt namelijk een rol bij de regulatie van de bloeddruk en afgifte van insuline (1).

Furineprotease

COVID-19 kan mogelijk ook via furinebindingsplaatsen cellen infecteren die geen ACE-2-receptoren bezitten, zoals in de hogere luchtwegen. Als het virus zich hecht aan een furinebindingsplaats wordt er furineprotease uitgescheiden. Hierdoor kan het virus de cel binnen dringen en zich daar vermenigvuldigen.

COVID Main-protease

Als het virus eenmaal de cel is binnen gedrongen, maakt het o.a. het eiwitsplitsende enzym Covid Main-protease, M-pro, aan. Dit protease zorgt ervoor dat het virus zich kan vermenigvuldigen en daardoor verder in het lichaam kan verspreiden.

Inflammasoom NLRP3

Een deel van de mensen met een COVID-19 infectie krijgt te maken met hevige complicaties, zoals multi-orgaanfalen en het Acute Respiratoir DysstressSyndroom (ARDS). Dit is het gevolg van een cytokinenstorm, een volledig ontspoorde systemische ontstekingsreactie in gang gezet door het inflammasoom NLRP-3. Hierbij komen ontstekingsbevorderende stoffen vrij, zoals IL-6, IL-1-beta, TNF-alfa, IL-18, IFN-gamma, GCSF. IP-10 en CRP.

Dit gaat gepaard met veel oxidatieve stress en weefselschade. Waarom COVID-19 bij een deel van de besmette mensen een cytokinenstorm ontketent, is nog onduidelijk evenals de precieze functie en regulatie van het NLRP-3 inflammasoom. Wat wel bekend is, is dat veel chronische inflammatoire ziektes verband houden met een overproductie van IL-1 beta via het inflammasoom NLRP-3 inflammasoom. Voorbeelden zijn de ziekte van Alzheimer, reuma, jicht, asbestlongen, silicosis, allergie voor inhalatie-allergenen, diabetes, metabool syndroom, periodontale infectie met de Treponema denticole en mogelijk kanker (myeloom en melanoom) (2). Wellicht zijn deze aandoeningen daardoor een risicofactor voor het ontwikkelen van een cytokinenstorm bij een COVID-19 infectie.

ACE-2 receptormodulatoren

Wanneer de aanhechting van het virus aan de ACE-2 receptor kan worden afgeremd, neemt het risico op een infectie af. Van verschillende natuurlijke stoffen is bekend uit in vitro-onderzoek dat ze de aanhechting van een aan COVID-19 verwant virus (SARS-CoV) aan deze receptor remmen. Meer onderzoek is nodig om vast te stellen of dit ook bij COVID-19-geinfecteerde mensen het geval is.Weerbaarheid tegen Corona

Stoffen die in de onderzoeken genoemd worden als aanhechtingsremmer zijn glycyrrhizine uit zoethout en de flavonoïden hesperidine, baicaline en quercitine. Hespiridine en quercitine komen voor in citrusfruit. Andere voedingsmiddelen die rijk aan quercitine zijn, zijn rode appels en uien. Baicaline is een stof die voorkomt in glidkruid (Scutellaria baicalensis). Deze stoffen remmen daarnaast de virusreplicatie, het vermenigvuldigen van het virus in het lichaam (3-5).

Zoethout activeert ook de activiteit van T-helpercellen 1, remt de aanmaak van ontstekingsbevorderende cytokines, prostaglandines en stikstofoxide. Zoethout wordt in Traditionele Chinese Geneeskunde (TCM)-kruidenformulesgebruikt tegen SARS-CoV-1 en 2-infecties. Er zijn twee studies bekend met een positief effect bij mensen met een SARS-CoV-1 infectie door het gebruik van een TCM-kruidenformule met zoethout (6-9). Meer onderzoek is nodig om de effectiviteit en optimale dosis vast te stellen.

Furineprotease afremmen

Luteoline en Andrographis paniculata zijn in staat om de aanmaak van furineprotease af te remmen, waardoor het virus minder gemakkelijk de lichaamscellen binnendringt.Weerbaarheid tegen Corona
Luteoline is een flavonoïde dat voorkomt in o.a. paprika, selderij, radicchio, cichorei en citroenen. Recente studies wijzen luteoline aan als een potentiële kandidaat voor het blokkeren van het binnendringen van SARS-CoV-2 in de cel en het afremmen van excessieve ontstekingsreacties. Het remt COVID-19 Main- en furineprotease en stimuleert het inactiveren en elimineren van het virus (10-12).

De bladeren van Andrographis paniculata worden traditioneel in de Oosterse geneeswijzen al eeuwenlang als medicijn gebruikt voor de behandeling en preventie van bovenste luchtweginfecties, hoesten en sinusitis. Andrographis heeft anti-inflammatoire, antivirale en immuunstimulerende eigenschappen. Het is in vitro effectief gebleken tegen influenza A (H9N2 and H5N1) en human influenza A H1N1-virussen. Daarnaast verlaagt het de activiteit van furineprotease, waardoor het virus minder gemakkelijk de cellen van de slijmvliezen in de luchtwegen binnen kan dringen (13-18).

COVID Main-proteaseremmers

Een andere manier om het virus af te remmen is het verminderen van de vermenigvuldiging van het virus via het gebruik van COVID Main-proteaseremmers. Stoffen met deze eigenschappen zijn bijvoorbeeld kaempferol, quercetin, luteolin-7-glucoside, demethoxycurcumin, naringenin, apigenin-7glucoside, oleuropeïne, curcumine, catechine en epicatechine-gallaat (19).

Producten die rijk aan deze stoffen zijn, zijn onder meer geelwortel, groene thee, olijfblad, appels, zwarte bessen, citrusfruit, druiven, frambozen, broccoli, paprika, selderij, sla, sperziebonen, spinazie, tomaten, witlof, uien, radicchio, cichorei en Aloë vera. Aanvullend onderzoek is nodig om de effectiviteit van deze stoffen bij de preventie en behandeling van COVID-19 infecties vast te stellen.

Inflammasoom NLRP3-modulatoren

COVID-19 activeert het NLRP-3 inflamasoom, wat leidt tot een cytokinenstorm en veel weefselschade. In een review in 2016 met de titel ‘Natuurlijke stoffen als regulatoren van NLRP-3 inflammasoom gemedieerde IL-1 beta productie‘ worden resveratrol, curcumine, EGCG en quercitine als potente remmers genoemd van de NLRP-3 inflammasoom gemedieerde productie van IL-1 beta. Deze stoffen hebben een breder biologisch effect dan dit, omdat ze een groot aantal biochemische paden in het lichaam beïnvloeden. Zo moduleren ze ook de NF-kB productie. Dit is bruikbaar om de door COVID-19 veroorzaakte ontstekingsstorm te temperen (2,20).

Weerbaarheid tegen CoronaCurcumine in geelwortel heeft naast een NLRP3 modulerende mogelijk ook een COVID Main-proteaseremmende werking, waardoor de vermenigvuldiging van het virus wordt afgeremd (2, 21).
Resveratrol zit onder andere in blauwe druiven, bosbessen en pistachenoten.
ECGC in groene thee moduleert en het NLRP3 inflammasoom remt mogelijk het COVID-19 Main protease (22).
Quercitine komt voor in bijvoorbeeld uien, rode appels en citrusfruit. Het heeft antivirale effecten tegen RNA en DNA-virussen, waaronder influenza, het corona-virus en herpesvirus. Het heeft ontstekingsremmende effecten en moduleert diverse biochemische paden die worden geassocieerd met post-transciptionele modulatoren die betrokken zijn bij de heling van het lichaam na een virusinfectie. Querctine bevordert de inactivatie en eliminatie van virussen en remt de virale replicatie en het NLRP-3 inflammasoom (2, 23-27). Er is meer onderzoek nodig naar de effectiviteit van quercitine bij specifiek het COVID-19 virus.

Diverse van nature in voeding en kruiden voorkomende stoffen hebben mogelijk een modulerende werking bij de aanhechting, celpenetratie en vermenigvuldiging van het COVID-19 virus en door het virus veroorzaakte ontstekingsstorm. Dit vanwege hun invloed op de ACE-2-receptoren, furine- en COVID Main-proteases en inflammasomen NLRP3.

Voorbeelden hiervan zijn luteoline, quercitine, curcumine, resveratrol, ECGC, glycyrrhizine, Andrographis paniculata en baicidin. Er is meer onderzoek nodig naar de effectiviteit en juiste dosering van deze stoffen om te komen tot een natuurlijke, effectieve aanpak van de preventie en behandeling van het COVID-19 virus.

Lees alle Corona-nieuwsartikelen in ons Coronavirus COVID-19 archief

Weerbaarheid tegen Corona

 

 

Tanja Visser, natuurdiëtist www.dieetcare.nl

Referenties

1. Bornstein S.R. et al., Endocrine and metabolic link to coronavirus infection, Nature Reviews Endocrinology volume 16, pages 297–298(2020) www.nature.com/articles/s41574-020-0353-9.pdf
2. Tyzsér J. and Benky S., Natural Compounds as Regulators of NLRP3 Inflammasome-Mediated IL-1𝛽 Production, Mediators of Inflammation, Volume 2016, Article ID 5460302, dx.doi.org/10.1155/2016/5460302
3. Cinatl J. et al. Glycyrrhizin, an active component of liquorice roots, and replication of SARS-associated coronavirus. The Lancet 2003;361:2045-2046.
4. Li H et al. Coronavirus disease 2019 (COVID-19): current status and future perspectives. International Journal of Antimicrobial Agents, 2020.
5. Chen H et al. Potential natural compounds for preventing 2019-nCoV infection. Preprints 2020, 2020010358.
6. Sun ZG, Zhao TT, Lu N, Yang YA, Zhu HL. Research progress of glycyrrhizic acid on antiviral activity. Mini Rev Med Chem. 2019;19(10):826-832. doi:2174/1389557519666190119111125
7. Cinatl J, Morgenstern B, Bauer G, Chandra P, Rabenau H, Doerr HW. Glycyrrhizin, an active component of liquorice roots, and replication of SARS-associated coronavirus. Lancet. 2003;361(9374):2045-2046. doi:1016/s0140-6736(03)13615-x
8. Chen H, Du Q. Potential natural compounds for preventing 2019-nCoV infection. Preprints. Published online March 10, 2020.
9. Wang L, Yang R, Yuan B, Liu Y, Liu C. The antiviral and antimicrobial activities of licorice, a widely-used Chinese herb. Acta Pharm Sin B. 2015;5(4):310-315. doi:1016/j.apsb.2015.05.005
10. Fan W, Qian S, Qian P, Li X. Antiviral activity of luteolin against Japanese encephalitis virus. Virus Res. 2016;220:112-116. doi:1016/j.virusres.2016.04.021
11. Xu L, Su W, Jin J, et al. Identification of luteolin as enterovirus 71 and coxsackievirus A16 inhibitors through reporter viruses and cell viability-based screening. Viruses. 2014;6(7):2778-2795. doi:3390/v6072778
12. Seelinger G, Merfort I, Schempp CM. Anti-oxidant, anti-inflammatory and anti-allergic activities of luteolin. Planta Med. 2008;74(14):1667-1677. doi:1055/s-0028-1088314
13. Kligler B, Ulbricht C, Basch E, et al. Andrographis paniculata for the treatment of upper respiratory infection: a systematic review by the Natural Standard Research Collaboration. Explore (NY). 2006;2(1):25-29. doi:1016/j.explore.2005.08.008
14. Hu XY, Wu RH, Logue M, et al. Andrographis paniculata (Chu?n X?n Lián) for symptomatic relief of acute respiratory tract infections in adults and children: a systematic review and meta-analysis. PLoS One. 2017;12(8):e0181780. doi:1371/journal.pone.0181780
15. Gupta S, Mishra KP, Ganju L. Broad-spectrum antiviral properties of andrographolide. Arch Virol. 2017;162(3):611-623. doi:1007/s00705-016-3166-3
16. Mussard E, Cesaro A, Lespessailles E, Legrain B, Berteina-Raboin S, Toumi H. Andrographolide, a natural antioxidant: an update. Antioxidants (Basel). 2019;8(12):E571. doi:3390/antiox8120571
17. Suebsasana S, Pongnaratorn P, Sattayasai J, Arkaravichien T, Tiamkao S, Aromdee C. Analgesic, antipyretic, anti-inflammatory and toxic effects of andrographolide derivatives in experimental animals. Arch Pharm Res. 2009;32(9):1191-1200. doi:1007/s12272-009-1902-x
18. Puri A, Saxena R, Saxena RP, Saxena KC, Srivastava V, Tandon JS. Immunostimulant agents from Andrographis paniculata. J Nat Prod. 1993;56(7):995-999. doi:1021/np50097a002
19. Adem S, Eyupoglu V, Sarfraz I, Rasul A, Ali M. Identification of potent COVID-19 main protease (Mpro) inhibitors from natural polyphenols: an in silico strategy unveils a hope against CORONA. Preprints. Published online March 23, 2020. doi:10.20944/preprints202003.0333.v1
20. Mehta P, McAuley DF, Brown M, Sanchez E, Tattersall RS, Manson JJ. COVID-19: consider cytokine storm syndromes and immunosuppression. Lancet. 2020;395(10229):1033-1034. doi:10.1016/S0140-6736(20)30628-0
21. Khaerunnisa S, Kurniawan H, Awaluddin R, Suhartati S, Soetjipto S. Potential inhibitor of COVID-19 main protease (Mpro) from several medicinal plant compounds by molecular docking study. Preprints. Published online March 13, 2020. doi:10.20944/preprints202003.0226.v1
22. Chow HH, Cai Y, Hakim IA, et al. Pharmacokinetics and safety of green tea polyphenols after multiple-dose administration of epigallocatechin gallate and polyphenon E in healthy individuals. Clin Cancer Res. 2003;9(9):3312-3319.
23. Dostal Z, Modriansky M. The effect of quercetin on microRNA expression: a critical review. Biomed Pap Med Fac Univ Palacky Olomouc Czech Repub. 2019;163(2):95-106. doi:10.5507/bp.2019.030
24. Wu W, Li R, Li X, et al. Quercetin as an antiviral agent inhibits influenza A virus (IAV) entry. Viruses. 2015;8(1):E6. doi:10.3390/v8010006
25. Kinker B, Comstock AT, Sajjan US. Quercetin: a promising treatment for the common cold. J Anc Dis Prev Rem. 2014;2:2:1000111. doi:10.4172/2329-8731.1000111
26. Somerville VS, Braakhuis AJ, Hopkins WG. Effect of flavonoids on upper respiratory tract infections and immune function: a systematic review and meta-analysis. Adv Nutr. 2016;7(3):488-497. doi:10.3945/an.115.010538
27. Yi YS. Regulatory roles of flavonoids on inflammasome activation during inflammatory responses. Mol Nutr Food Res. 2018;62(13):e1800147. doi:10.1002/mnfr.201800147
28. Evidence Supporting a Phased Immuno-physiological Approach to COVID-19 From Prevention Through Recovery. Yanuck S, Pizzorno, Messier, Fitzgerald.
s3.amazonaws.com/static-todayspractitioner/wp-content/uploads/2020/05/20182659/Evidence_Supporting_a_Phased.pdf%5B/vc_column_text%5D%5B/vc_column%5D%5B/vc_row%5D

Privacy instellingen

We gebruiken cookies om ervoor te zorgen dat onze website zo soepel mogelijk draait. In de instellingen kunt u zelf kiezen welke cookies u wilt toestaan of wilt weigeren.

Privacy verklaring | Sluit
Instellingen