skip to Main Content
Groot kenniscentrum met meer dan 1000 artikelen over gezondheid!

Microbiotica zijn preparaten die levende of gevriesdroogde darmbacteriën bevatten. Hoewel microbiotica wordt voorgeschreven bij een gedaalde flora, is het niet zo dat deze bacteriën het tekort aanvullen. Wel kunnen zij een diepgaand effect op het immuunsysteem hebben en de groei van schadelijke organismen afremmen.

Veel mensen hebben een afwijkende darmflora, dit kan zich uiten in tekorten, maar ook in overgroei met schadelijke bacteriën. Bij een gebrekkige flora kan men aannemen dat de hechting van gezonde bacteriegroepen verstoord is. Het is dan gunstig het milieu van de darm te verbeteren door microbiotica-gebruik te combineren met andere maatregelen.

Onderzoek naar flora

Het is mogelijk in Nederland darm- en vaginale flora analyses te laten doen.
Voor een flora-analyse moet men het liefst 10 dagen van te voren stoppen met gebruik van probiotica. De meeste probiotische bacteriën zullen in deze periode verdwijnen. Niet iedereen zal dezelfde normaalwaarde hebben. Het is daarom aan te bevelen het flora-onderzoek na verloop van tijd te herhalen om een indruk te krijgen van de individuele basiswaarde.

Verschillende typen

Lactobacillen en andere probiotica hebben niet zo zeer de functie de flora te herstellen door tekorten op te heffen, zij kunnen worden ingezet als medicijn. Microbiotica bevat verschillende type bacteriën:

  • E.coli suspensies hebben een stimulerend effect op het immuunsysteem en verminderen de ontstekingsreactie van het slijmvlies.
  • Bifidobacteriën hebben een mild effect op het immuunsysteem; toediening in combinatie met lactobacillen is effectiever.
  • Lactobacillen. Toediening van lactobacillen kunnen de aantallen E.coli toenemen daar zij baat hebben bij de zuurvormende eigenschap van de lactobacillen.
  • Enterococcus faecalis. Toediening van probiotica geeft een beperkte stimulatie van het immuunsysteem,maar heeft geen effect op de T helper-cellen. Wel bevorderen zij de slijmvliesfunctie en remmen pathogene organismen.

Bij gebruik van microbiotica moet men er rekening mee houden, dat veel bacteriën afsterven in de maag. Microbiotica moet daarom maagzuur-resistent zijn.

Dikke darmontsteking

Microbiotica zoals L.rhamnosus, B.ovatus en E.coli activeren het immuunproces. Lactobacillen kunnen dendrieten (immuuncellen met lange voelsprieten) aanzetten tot het produceren van stoffen die het ontstekingsverloop gunstig beïnvloeden en zijn daardoor in te zetten bij darmontstekingen. Deze bacteriën bestrijden infectie door immuunstimulatie via NF-kappaB. Lactobacillen stimuleren het aantal immunoglobuline A producerende B-lymfocyten.

Toediening van lactobacillen remt de groei van pathogene bacteriën zoals Helicobacter pylori en de parasiet Giardia lamblia. Lactobacillen kunnen daardoor bij infectie als kuur worden ingezet. E.coli bevattende probiotica remt voor een deel klachten van een spastische darm en colitis ulcerosa. Ook zijn zij in te zetten bij een Aspergillus-infectie.

Maagzweren en microbiotica

De helicobacter pylori-bacterie draagt in belangrijke mate bij aan het ontstaan van maagzweren. Om deze bacterie te bestrijden is wordt gebruik gemaakt van een combinatie van geneesmiddelen (amoxicilline + claritromycine + protonpompremmer), de zogenaamde tripeltherapie. Indien deze behandeling niet afdoende is kan een extra medicijn worden toegevoegd (bismuthsubcitraat), de zogenaamde quadrupeltherapie. Hierbij wordt dan vaak gebruik gemaakt van andere antibiotica.

Beter resultaat met yoghurt

In een studie (in de Am J Clin Nutr 2006;83 864-869( Bor-Shyang Sheu, Hsiu-Chi Cheng, Ai-Wen Kao, Shan-Tair Wang, Yao-Jong Yang, Hsiao-Bai Yang, and Jiunn-Jong Wu. Pretreatment with Lactobacillus- and Bifidobacterium-containing yogurt can improve the efficacy of quadruple therapy in eradicating residual Helicobacter pylori infection after failed triple therapy) werd gekeken of gebruik van een yoghurt met Lactobacillus acidophilus en Bifidobacterium bifidum-bacteriën de kans op succes na een gefaalde tripeltherapie kan verhogen.Een bakje yoghurtHiervoor kregen 69 patiënten 4 weken voorafgaand aan de quadrupeltherapie de yoghurt, terwijl een even grote groep alleen de medicatie gebruikte. Na afronding van de quadrupeltherapie bleek de bacterie bij 85% van de personen die yoghurt gebruikt hadden verdwenen te zijn. Bij de groep die alleen de medicatie gekregen had was dit 71.1%. Gebruik van een yoghurt met microbiotica kan de kans op succes van quadrupeltherapie aanzienlijk vergroten.

Verstopping

Bifidobacterium animalis en inuline veroorzaken bij ouderen die een trage darmwerking hebben een belangrijke toename in volume en frequentie van ontlasting.

Antibiotica en Allergie

Een belangrijke reden om darmflorapreparaten te gebruiken is het bevorderen van het herstel van de flora na antibiotica-gebruik. Antibiotica verstoren het immuunsysteem en veroorzaken een verschuiving van T helper-cel type 1 naar type 2, waardoor er, vooral bij kinderen, allergieën kunnen ontstaan. Wanneer direct na antibiotica-gebruik de darmflora wordt hersteld, blijft de balans tussen T helper 1 en 2 gehandhaafd.

Prebiotica

Gebruik van vezels, en fenegriekzaadjes verhoogt de bacterie-aantallen van de flora. Aardperen en inuline bevatten fructo-oligosacchariden; deze suikers bevorderen de groei van de flora en hechting van gunstige bacteriën aan het slijmvlies.
Om de groei van de eigen flora te bevorderen kan men veel groenten eten, wei(poeder) inzetten en bruine Japanse zeewier en agar eten. Dit zijn goede voedingsbodems voor lactobacillen en bifidobacteriën.

Literatuur en links:

Bronnen:
Meer informatie over dit onderwerp: lees hier de artikelen van Saskia van As.
Ontlasting onderzoek: www.mglab.nl

1. Kamada N, Inoue N, Hisamatsu T, Okamoto S, Matsuoka K, Sato T, Chinen H, Hong KS, Yamada T, Suzuki Y, Suzuki T, Watanabe N, Tsuchimoto K, Hibi T. Nonpathogenic Escherichia coli strain Nissle1917 prevents murine acute and chronic colitis. Inflamm Bowel Dis. 2005 May;11(5):455-63.

2. Zunft HJ, Hanisch C, Mueller S, Koebnick C, Blaut M, Dore J. Symbiotic containing Bifidobacterium animalis and inulin increases stool frequency in elderly healthy people. Asia Pac J Clin Nutr. 2004;13(Suppl):S112.

3. Vinderola G, Matar C, Perdigon G. Role of intestinal epithelial cells in immune effects mediated by gram-positive probiotic bacteria: involvement of toll-like receptors. Clin Diagn Lab Immunol. 2005 Sep;12(9):1075-84.

4. De Vrese M, Winkler P, Rautenberg P, Harder T, Noah C, Laue C, Ott S, Hampe J, Schreiber S, Heller K, Schrezenmeir J. Effect of Lactobacillus gasseri PA 16/8, Bifidobacterium longum SP 07/3, B. bifidum MF 20/5 on common cold episodes: a double blind, randomized, controlled trial. Clin Nutr. 2005 Aug;24(4):481-91. Epub 2005 Apr 21.

5. Murray CS, Tannock GW, Simon MA, Harmsen HJ, Welling GW, Custovic A, Woodcock A. Fecal microbiota in sensitized wheezy and non-sensitized non-wheezy children: a nested case-control study. Clin Exp Allergy. 2005 Jun;35(6):741-5.

6. Surawicz CM.Treatment of recurrent Clostridium difficile-associated disease. CMAJ. 2005 Jul 19;173(2):167-70.

7. Dendukuri N, Costa V, McGregor M, Brophy JM. Probiotic therapy for the prevention and treatment of Clostridium difficile-associated diarrhea: a systematic review. Nat Clin Pract Gastroenterol Hepatol. 2004 Nov;1(1):32-

8. Collado MC, Gueimonde M, Hernandez M, Sanz Y, Salminen S. Adhesion of selected Bifidobacterium strains to human intestinal mucus and the role of adhesion in enteropathogen exclusion.J Food Prot. 2005 Dec;68(12):2672-8.

9. Lewis S, Burmeister S, Brazier J. Effect of the prebiotic oligofructose on relapse of Clostridium difficile-associated diarrhea: a randomized, controlled study. Clin Gastroenterol Hepatol. 2005 May;3(5):442-8.