skip to Main Content
Kenniscentrum - sinds 2005 - met ruim 2000 artikelen over gezondheid!BEKIJK ALLE ONDERWERPEN

Een goede voedingsstatus bij Corona

Volgens prof. Manfred Eggersdorfer is een goede voedingsstatus heel belangrijk voor een goed werkend immuunsysteem en dus voor het bestrijden van het coronavirus. Uit klinische studies weten we dat dit de ernst en de duur van klachten kan verminderen [1].

In 2012 heeft Eggersdorfer voor verschillende landen uitgezocht wat de vitaminestatus van de bevolking is. Een kwart tot de helft van de bevolking haalt de aanbevolen inname voor onder meer de vitamines A, C, D en E niet. Hij noemt het geen deficiëntie maar insufficiëntie. Echte tekorten zie je in rijke landen weinig, maar de optimale voedingsstatus wordt vaak niet bereikt. Er zijn ook maar weinig mensen die volgens de voedingsrichtlijnen eten.

Voedingsstatusonderzoek

Bij een voedingsstatusonderzoek onder 15.000 Duitsers, bleek dat de zinkinname in alle leeftijdsgroepen gemiddeld genomen voldoende is. Maar vanwege grote individuele verschillen haalt toch één op de drie mannen en één op de vijf vrouwen de richtlijnen niet. Bij oudere mannen en vrouwen is dat nog erger. In Nederland zullen de cijfers vergelijkbaar zijn, aldus Eggersdorfer.

Niet alleen vitamine C en D en zink zijn belangrijk voor uw weerstand, zegt de Zwitserse wetenschapper (adviseur bij het Zwitserse DSM en bijzonder hoogleraar Healthy Aging aan het UMC Groningen): ook vitamine A, B6, B12, E en foliumzuur, de spoorelementen ijzer, selenium, magnesium en koper, en omega 3-vetzuren.

Uit een Brits overzichtsartikel blijkt dat mensen bij een vitamine D-inname van 2000 IE per dag sneller genezen van een luchtweginfectie. Bij ziekte mag de vitamine C-inname volgens hem zelfs omhoog naar 1 tot 2 gram. Bij een infectie daalt de concentratie in het bloed. Coronapatiënten op de IC zullen dan ook een heel laag vitamine-C-gehalte in hun bloed hebben.

Zinkbehoefte hoger bij virusinfectiesEen goede voedingsstatus bij Corona

Het is goed te streven naar een inname van 15-20 mg zink per dag; de zinkbehoefte is onder meer hoger bij stress, trauma en infecties. De zinkinname van vegetariërs en veganisten is even hoog als van niet-vegetariërs, terwijl de zinkbehoefte bij hen tot 50% hoger is door een lagere zinkabsorptie uit plantaardige voeding (met name door een hoog fytaatgehalte in granen en peulvruchten).[2-16]

Aangezien zink veel algemene functies heeft, gaat een zinktekort gepaard met algemene, niet-specifieke gezondheidsproblemen. Denk aan:

  • keelpijn;
  • ontstoken tong, aften in de mond, chronische laaggradige ontsteking;
  • bloedarmoede;
  • nageldystrofie (lijnen/(witte)vlekken op de nagels);
  • verminderde reuk- en/of smaakzin, veranderde smaakperceptie;
  • vermoeidheid, mentale lethargie, concentratie- en geheugenproblemen;
  • verhoogde infectiegevoeligheid;
  • stemmingswisselingen, angst, agressie, geïrriteerdheid, minder sociaal gedrag;
  • slechte wondheling;
  • gebrek aan eetlust, vermagering, onverklaard gewichtsverlies, anorexia;
  • gebrekkige spijsvertering;
  • chronische) diarree;
  • groeiachterstand (ook prenataal),
  • vertraagde psychomotore ontwikkeling, verlate puberteit;
  • impotentie, verminderde vruchtbaarheid, hypogonadisme;

Een verlaagde zinkabsorptie is te zien bij: inflammatoire darmziekten, coeliakie, chronische diarree, alcoholisme, exocriene pancreasinsufficiëntie, hypothyroïdie.
Goede voedingsbronnen van zink zijn vlees, ei, gevogelte, zeevoedsel, zuivel, (ongeraffineerde) granen, bonen, noten en zaden. Met name eiwitrijke voedingsmiddelen (van dierlijke herkomst) bevatten veel zink.

ZinksuppletieEen goede voedingsstatus bij Corona

Bij gebruik van een zinksupplement kunnen maagdarmklachten (zoals kramp, misselijkheid) of een metaalsmaak in de mond optreden. In de meeste gevallen kan dit worden voorkomen door zink bij de maaltijd in te nemen.

Zink is relatief non-toxisch en een acute zinkintoxicatie (met pijn in de maagstreek, misselijkheid, verlies van eetlust, buikkrampen, diarree, hoofdpijn)komt niet vaak voor. Langdurige inname van te hoge doses zink (boven 150-200 mg per dag) verlaagt de koperstatus.
Goede zinkverbindingen zijn; zinkmethionine, zinkcitraat, zinkpicolinaat, zinkorotaat,zinkbisglycinaat.

Zinksuppletie gedurende langere tijd (enkele maanden) in een dosis vanaf 50 mg per dag (naast 8-12 mg zink per dag uit voeding) verlaagt de koperstatus door competitieve remming van de intestinale absorptie. Tevens is er een verhoging van de renale uitscheiding van koper. Naast zink dient in zo’n geval ook koper, bij voorkeur op een ander tijdstip van de dag, te worden gesuppleerd (circa 2-3 mg/dag).
Goede koper voedingsbronnen zijn: oesters en ander zeevoedsel, vlees, peulvruchten, groene groenten, volkorengranen, noten, rozijnen, pruimen, granaatappel.

Een verlaagde koperstatus kan een rol spelen bij ontstaan en progressie van uiteenlopende aandoeningen, waaronder bloedarmoede, atherosclerose, aneurysma, hartritmestoornissen, ulcus pepticum, decubitus, osteoporose, reumatoïde artritis, osteoartritis, hypercholesterolemie, hypoglycemie, polyneuropathie en vitiligo.
Een kopertekort is onwenselijk, een koperexces eveneens. Controle van de koperstatus (serumkoperspiegel) is dan ook zinvol.

Quercitine : zinkionofoorEen goede voedingsstatus bij Corona

Quercetine (een zinkionofoor) verhoogt de cellulaire opname van zink. Een ionofoor is een molecuul, dat ionen door een celmembraan kan transporteren. [17]
Quercetine is te vinden in uiteenlopende (plantaardige) voedingsmiddelen zoals appels, bessen, bramen, uien, knoflook, venkel, koolsoorten, kappertjes, sperziebonen, noten, citrusvruchten en tomaten. In voeding is quercetine aanwezig in glycosidevorm (gebonden aan een suiker), bijvoorbeeld in de vorm van rutine (quercetine-3-rutinoside) of isoquercitrine (quercetine-3-glucoside). Door bewaren bij hogere temperatuur, koken en/of schillen gaat quercetine deels verloren.

Paddenstoeltaartje: rijk aan zink en quercitineEen goede voedingsstatus bij Corona

Eieren zijn rijk aan vitamine B12 en vitamine D en mineralen als fosfor en seleen. Ze vormen daarnaast een bron van vitamine A, vitamine B2 en foliumzuur en van mineralen zoals ijzer en zink. Uien zijn rijk aan quercitine.

Ingrediënten voor 2 personen:

  • 2 taartvormpjes van ongeveer 13 cm doorsnede
  • ontgeurde kokosolie of milde olijfolie voor het invetten
  • 100 gram boekweitmeel+extra voor het bestuiven van de vormpjes
  • 1 eetlepel ontgeurde kokosolie
  • ½ theelepel zeezout
  • 100-125 gram gemengde paddestoelen, zoals kastanjechampignons, shiitaké, oesterzwam etc.
  • 2 middelgrote uien
  • 1 teen knoflook
  • 1 theelepel extra vierge olijfolie
  • 2 grote biologische eieren
  • 1-2 takjes verse tijm
  • kruidenzout en zwarte peper

Bereiding paddestoeltaartje:

Verwarm de oven voor op 200 graden Celsius. Vet de vormpjes in met kokosolie of olijfolie en bestuif met boekweitmeel.
Kneed een deeg van boekweitmeel, kokosolie, zout en circa 60 ml koud water. Maak een deegbal en verdeel deze in tweeën. Bekleed de vormpjes met het deeg.
Veeg de paddestoelen schoon en snijd in plakjes en reepjes. Hak de knoflook fijn en snijd de uien.
Verhit de olijfolie in een koekenpan en smoor hierin de paddenstoelen, uien en knoflook enkele minuten.
Roer de eieren los in een kom en voeg de tijm, kruidenzout en peper toe. Schep de gesmoorde paddenstoelen door het eiermengsel.
Giet het eiermengsel in de met deeg gevulde vormpjes en zet in de hete oven. Bak de paddestoeltaartjes in 15-20 minuten gaat.

Een goede voedingsstatus bij CoronaKijk ook eens naar onze ‘Online trajecten’

 

Een goede voedingsstatus bij Corona

 

De stichting Artsen Covid Collectief bestaat uit een steeds groter wordende, actieve groep van artsen die zich zorgen maakt over het huidige beleid rondom Corona. Wij zijn gedurende de coronacrisis in een ethisch conflict geraakt door het zien van de schade die de goed bedoelde coronamaatregelen aanrichten. Daar maken wij ons zorgen over. Binnen de artseneed staat het bevorderen van gezondheid en het voorkomen van schade voorop. Gezondheid is meer dan het bestrijden en voorkomen van een virusinfectie. Als artsen hebben wij vanuit ons moreel kompas een verantwoordelijkheid naar alle mensen, met een gemeenschappelijk doel: een evenwichtig zorgbeleid voor alle Nederlanders vanuit vertrouwen in de eigen gezondheid en zelfregie.

Referenties

[1] www.rd.nl/artikel/860210-gezonde-voeding-als-wapen-in-de-strijd-tegen-corona
[2] Prasad AS. Discovery of human zinc deficiency: its impact on human health and disease. Adv Nutr. 2013;4:176-190.
[3] Chasapis CT et al. Zinc and human health: an update. Arch Toxicol. 2012;86:521-534.
[4] Ranasinghe P et al. Effects of zinc supplementation on serum lipids: a systematic review and meta-analysis. Nutri Metabolism. 2015;12:26.
[5] Skrovanek S et al. Zinc and gastrointestinal disease. World J Gastrointest Pathophysiol. 2014;5(4):496-513.
[6] Overbeck S et al. Modulating the immune response by oral zinc supplementation: a single approach for multiple diseases. Arch Immunol Ther Exp. 2008;56:15-30.
[7] Wessels I et al. Zinc as a gatekeeper of immune function. Nutrients. 2017;9(12).
[8] Barnett JB et al. Low zinc status: a new risk factor for pneumonia in the elderly? Nutr Rev. 2009;68(1):30-37.
[9] Kahmann L et al. Effect of improved zinc status on T helper cell activation and TH1/TH2 ratio in healthy elderly individuals. Biogerontol. 2006;7:429-435.
[10] Prasad AS et al. Zinc supplementation decreases incidence of infections in the elderly: effect of zinc on generation of cytokines and oxidative stress. Am J Clin Nutr 2007;85:837-44.
[11] Jayawardena R et al. Effects of zinc supplementation on diabetes mellitus: a systematic review and meta-analysis. Diabetol Metab Syndr. 2012;4:13.
[12] Foster M et al. Zinc and regulation of inflammatory cytokines: implications for cardiometabolic disease. Nutrients 2012;4:676-694.
[13] Wilson RL et al. Association between maternal zinc status, dietary zinc intake and pregnancy complications: a systematic review. Nutrients. 2016;8:641.
[14] Collins JF et al. Copper. Adv Nutr. 2011;2(6):520-2.
[15] EFSA Panel on Dietetic Products, Nutrition and Allergies (NDA). Scientific opinion on Dietary Reference Values for copper. EFSA Journal 2015;13(10):4253.
[16] Harvey LJ et al. Methods of assessment of copper status in humans: a systematic review. Am J Clin Nutr. 2009;89(6):2009S-2024S.
[17] Dabbagh-Bazarbachi H et al. Zinc ionophore activity of quercetin and epigallocatechin-gallate: from Hepa 1-6 cells to a liposome model. J Agric Food Chem. 2014;62(32):8085-93.

Een goede voedingsstatus bij CoronaUpdate 2021

Vit D en COVID
Er komen steeds meer bewijzen dat een goede vitamine-D-status van belang is in de preventie, de behandeling en het herstel van COVID-19.
Bailey P., Purcell S., Calvar J. et al. (2021). Diet & health under COVID-19. Onderzoeksbureau Ipsos, Amsterdam.

COVID: Hypertensie risicofacter
Hypertensie is een risicofactor voor het ontwikkelen van een ernstige vorm van COVID-19, ziekenhuisopname, opname op de intensive care en overlijden.
Door voedings- en leefstijladviezen is het mogelijk de bloeddruk te verlagen en hierdoor het risico op een ernstige vorm van COVID-19 te verlagen.
Het is belangrijk dat er meer aandacht komt voor de rol van gepersonaliseerde voedings- en leefstijladviezen in behandeling van een te hoge bloeddruk.
Met voedings- en leefstijladviezen is veel bloeddrukverlaging te bereiken en is vaak geen bloeddrukverlagende medicatie nodig. Bekijk de meest recente informatie op dit gebied in het e-book Hypertensie en volg onze E-learning module Hypertensie.

Vitamine-K-antagonisten verhogen overlijdensrisico bij COVID-19
Uit de GERIA-COVID studie blijkt dat fragiele ouderen die vitamine-K-antagonisten (antistollingsmiddelen) gebruiken, een lagere vitamine-K-status hebben en een verhoogd risico hebben om te overlijden bij een COVID-19 infectie. Er is daarom meer aandacht nodig voor een goede vitamine-K-status.
Ménager P., Brière O., Gautier J. et al. (2020). Regular use of VKA prior to COVID-19 associated with lower 7-day survival in hospitalized frail elderly COVID-19 patients: the GERIA-COVID cohort study. Nutrients 13: 39, 1-9.

Privacy instellingen

We gebruiken cookies om ervoor te zorgen dat onze website zo soepel mogelijk draait. In de instellingen kunt u zelf kiezen welke cookies u wilt toestaan of wilt weigeren.

Privacy verklaring | Sluit
Instellingen