skip to Main Content
Groot kenniscentrum met meer dan 1500 artikelen over gezondheid!

Weerstand verhogende effecten van paddenstoelen

Met name in Aziatische landen als China en Japan is veel wetenschappelijk onderzoek verricht. In deze landen worden deze speciale paddenstoelen al heel lang gekweekt. Veel van deze paddenstoelen zijn bekend geworden onder Japanse namen als Reishi, Shiitake en Maitake.
Verschillende extracten worden wijdverbreid gebruikt in Japan, Korea en China, als adjuvante bij bijvoorbeeld behandelingen bij bestraling en chemotherapie.

Reishi, Shiitake en Maitake

Reishi, Shiitake en Maitake bezitten anti-oxidatieve eigenschappen en worden in de TCM (Traditionele Chinese Geneeskunde) reeds meer dan 1000 jaar gebruikt. Wegens hun bijzondere inhoudsstoffen en eigenschappen worden zij ook ‘Kracht-paddenstoelen’ genoemd.

Paddenstoelen zoals Agaricus, Cordyseps, Maitake, Lion’s Mane, Reishi, Zhu Ling en Turkey Tail, bezitten belangrijke aminozuren en een hoog gehalte aan ijzer, selenium en B-vitaminen. Belangrijk is ook hun hoog gehalte aan polysacchariden.

Met name de glucanen en glucaan-eiwit verbindingen zijn unieke polysacchariden, een van de belangrijkste bouwstenen van de voedingsvezels uit paddenstoelen. De meest actieve polysacchariden blijken de bèta-D-glucanen te zijn met daaraan gekoppeld een eiwit bèta-D glucanen complex.

Deze hebben een immuun stimulerende werking. Ze worden daarom niet alleen curatief maar ook preventief ingezet wanneer men een immuun stimulerende therapie nodig heeft.

Kwaliteit van voedingsbodem is belangrijk

Omdat paddenstoelen de omgeving weerspiegelen waarin zij groeien, zijn de kwaliteit van de voedingsbodem en de kweekomstandigheden belangrijk. Paddenstoelen zijn namelijk in staat bijna alle stoffen uit de bodem op te nemen en om te zetten, zowel de waardevolle als eventueel schadelijke stoffen.

Paddenstoelen die groeien in een vervuilde omgeving kunnen verontreinigingen concentreren tot soms toxische niveaus. Daarom moet men gebruik maken van biologische paddenstoelen die gekweekt zijn op een zuivere, biologische voedingsbodem en geen wilde paddenstoelen uit oncontroleerbare gebieden in oncontroleerbare landen.

Waardevolle voedingsbron

Het eiwitgehalte in paddenstoelen varieert tussen de 10 – 40% drooggewicht. Bijzonder is dat alle essentiële aminozuren en bijna alle niet-essentiële aminozuren aanwezig zijn. Ook bevatten paddenstoelen bijna alle vitaminen, mineralen en spoorelementen. Deze nutriënten alleen al maken paddenstoelen een bijzonder waardevolle en krachtige voedselbron.

De gebruikte paddenstoelen bevatten echter nog veel meer biologisch actieve stoffen. Van een gedeelte is een duidelijk positieve werking op de gezondheid aangetoond. Van andere stoffen is het effect nog niet duidelijk. Nog steeds worden nieuwe, veelbelovende ingrediënten geïsoleerd.

Een bijzondere paddenstoel; Cordyceps sinensis

Cordyceps sinensis is een kostbare medicinale paddenstoel die in China en andere Aziatische landen al meer dan 2000 jaar als tonicum wordt gebruikt om de gezondheid en vitaliteit te verhogen, veroudering tegen te gaan en uiteenlopende (leeftijd gerelateerde) ziektebeelden te behandelen (1,2,3).

Cordyceps wordt binnen de traditionele Chinese geneeskunde (TCM) onder meer ingezet om de ‘Nier’- en ‘Long’- meridiaan te versterken en vermoeidheid, nachtzweten, lage rugpijn, verminderd libido, impotentie, hyperglycemie, hyperlipidemie, uitputting door ernstige ziekte, luchtwegaandoeningen, hart- en vaatziekten, nierziekten en leverziekten te behandelen. Cordyceps is sinds 1964 officieel geclassificeerd als geneesmiddel in de Chinese farmacopee (2).

Chronische vermoeidheid

Verschillende humane studies, waaronder een placebogecontroleerde studie met chronisch vermoeide ouderen, bevestigen dat Cordyceps de vitaliteit verhoogt (12). Bij chronisch vermoeide ouderen namen klachten zoals vermoeidheid, koude intolerantie, duizeligheid, oorsuizen en geheugenproblemen vergeleken met de controlegroep significant af door het gebruik van Cordyceps ( 12).

In een andere placebogecontroleerde studie met gezonde ouderen stegen uithoudingsvermogen en maximale zuurstofcapaciteit tijdens inspanning (fietsen op een hometrainer) significant na het gebruik van Cordyceps (4).

De medicinale paddenstoel wordt in China vaak (aanvullend) ingezet bij de behandeling van leveraandoeningen zoals hepatitis A, B en C, leverfibrose en levercirrose (1,4).

Luchtwegen

Cordyceps wordt bij de TCM (Traditionele Chines Geneeskunde) ingezet bij verschillende klachten en ziekten van de luchtwegen zoals hoesten, slijmvorming, kortademigheid, COPD en astma (4). Nog meer wetenschappelijk onderzoek is gewenst om de effectiviteit van Cordyceps bij deze indicaties beter vast te stellen.

Infectieziekten

Cordyceps sinensis stimuleert de aangeboren immuniteit en heeft onder meer een anti-schimmel, anti-virale, antibacteriële (waaronder Clostridium, Streptococcen) activiteit. Vaak adviseren TCM-beoefenaars het gebruik van Cordyceps om de weerstand tegen infecties, zoals verkoudheid en griep, te verhogen.

In paddenstoelen zoals: Agaricus, Cordyseps, Maitake, Lion’s Mane, Reishi, Zhu Ling en Turkey Tail zitten honderden natuurlijke, actieve stoffen die een bewezen gunstige invloed hebben op de gezondheid in het algemeen en het immuunsysteem in het bijzonder; waaronder vitaminen, mineralen, eiwitten en aminozuren (zie pdf hieronder).

Paddenstoelen in de keuken

Paddenstoelen worden over het algemeen ingedeeld bij de groenten, maar het zijn eigenlijk schimmels. Meer specifiek gezien zijn ze de vruchtlichamen van de schimmel. Van alle paddenstoelen is de witte champignon de meest bekende, maar de minst interessante om te eten met betrekking tot de gezondheid.

De champignon kent verschillende soorten, zoals de reuzenchampignon, de kastanjechampignon en de portobello. Soorten als de oesterzwam, shiitake en cantharellen zijn tegenwoordig ook vrij bekend. Minder bekend echter zijn hun weerstand verhogende kwaliteiten.

Paddenstoelen kan men bewaren in de koelkast. Paddenstoelen zijn in een papieren zak 2 a 3 dagen houdbaar. Bewaar ze niet samen met knoflook of ui. Ze kunnen de smaak daarvan opnemen.

Paddenstoelen kun je bakken, koken of in de oven bereiden. Omdat ze uit meer dan 90% water bestaan slinken ze snel. In de supermarkt, (groente)speciaalzaken en natuurwinkels zijn paddenstoelen vaak het hele jaar door verkrijgbaar.

In de zomer en het najaar groeien ze in het wild. Het wordt echter sterk afgeraden om zelf paddenstoelen te plukken in het bos. Giftige soorten zijn soms nauwelijks te onderscheiden van niet-giftige.

Het eten van giftige paddenstoelen kan leiden tot ziekteverschijnselen, zoals diarree, braken en in hele ernstige gevallen is het dodelijk. Jaarlijks zijn er in Nederland ongeveer 100 meldingen van het eten van giftige paddenstoelen. De meeste meldingen gaan over kinderen van 1 tot 4 jaar, die een giftig exemplaar hebben gegeten.

Paddenstoelen zijn beter niet rauw te eten. Ze bevatten van nature de gifstof agaritine. Als vervanger voor vlees zijn ze niet geschikt. Ze bevatten namelijk weinig vitamine B12. Deze vitamine is belangrijk voor het aanmaken van rode bloedcellen en voor een goede werking van het zenuwstelsel. B12 komt alleen voor in dierlijke producten, zoals vlees, vis en eieren. Marijke de Waal Malefijt

Recept: Paddenstoelrisotto
Recept: Wildbouillon of groentebouillon met bospaddenstoelen

Literatuur en links:

Meer informatie over mycotherapie; www.mycotherapie.nl

1. Zhou X et al. Cordyceps fungi: natural products, pharmacological functions and developmental products. J Pharm Pharmacol. 2009;61(3):279-91.

2. Paterson RR. Cordyceps – A traditional Chinese medicine and another fungal therapeutic biofactory? Phytochemistry 2008. doi:10.1016/j.phytochem.2008.01.027

3. Dai G et al. CordyMax Cs-4 improves steady-state bioenergy status in mouse liver. J Altern Complement Med. 2001;7(3):231- 40.

4. Holliday J et al. Medicinal Value of the Caterpillar Fungi Species of the Genus Cordyceps (Fr.) Link (Ascomycetes). A Review.

5. Sullivan, Richard; Smith, John E.; Rowan, Neil J. (2006). Medicinal Mushrooms and Cancer Therapy: translating a traditional practice into Western medicine. Perspectives in Biology and Medicine 49 (2): 159–70.

6. Borchers, A.T.; Krishnamurthy,Keen, C.L.; Meyers, F.J.; Gershwin, M.E. (2008). The Immunobiology of Mushrooms. Experimental Biology and Medicine 233 (3): 259–76.

7. Mizuno T. Bioactive Biomolecules of Mushrooms: Food Function and Medicinal Effect of Mushroom Fungi. Foods Reviews International, 11(1) 1995, 7-21.

8. Stamets P 2003. Potentiation of cellmediated host defence using fruitbodies and mycelia of medicinal mushrooms. International Journal of Medicinal Mushrooms. Vol. 5: 179-191.

9. Ko KM et al. Enhancement of ATP generation capacity, antioxidant activity and immunomodulatory activities by Chinese Yang and Yin tonifying herbs. Chin Med. 2007;2:3.

10. Yu L et al. Macrophage biospecific extraction and high performance liquid chromatography for hypothesis of immunological active components in Cordyceps sinensis. J Pharm Biomed Anal. 2007;44(2):439-43.

11. Koh JH et al. Antifatigue and antistress effect of the hot-water fraction from mycelia of Cordyceps sinensis. Biol Pharm Bull. 2003;26(5):691-4.

Privacy instellingen

We gebruiken cookies om ervoor te zorgen dat onze website zo soepel mogelijk draait. In de instellingen kunt u zelf kiezen welke cookies u wilt toestaan of wilt weigeren.

Privacy verklaring | Sluit
Instellingen